{"id":907,"date":"2019-02-10T10:54:39","date_gmt":"2019-02-10T09:54:39","guid":{"rendered":"http:\/\/redaktori.com\/?p=907"},"modified":"2019-02-10T10:54:39","modified_gmt":"2019-02-10T09:54:39","slug":"ne-bjeshket-e-rugoves-nje-retrospektive-mbi-poezine-e-azem-shkrelit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/redaktori.com\/?p=907","title":{"rendered":"N\u00eb Bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs: \u00a0Nj\u00eb Retrospektiv\u00eb mbi Poezin\u00eb e Azem Shkrelit"},"content":{"rendered":"<p><strong>Nga Robert Elsie &amp; Janice Mathie-Heck<\/strong><\/p>\n<p>Azem Shkreli lindi me 10 shkurt t\u00eb vitit 1938, n\u00eb fshatin Shkrel n\u00eb bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs, af\u00ebr Pej\u00ebs, n\u00eb per\u00ebndim t\u00eb Kosov\u00ebs. Ai humbi t\u00eb \u00ebm\u00ebn kur ishte vet\u00ebm dy vjeq dhe u rrit nga gjyshja, e cila vdiq po ashtu kur ai ishte akoma djal\u00eb i ri. Megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb, ai pati nj\u00eb f\u00ebmij\u00ebri t\u00eb sigurt dhe stabile. Pas arsimit fillor n\u00eb fshatin Nak\u00ebll, ai ndoqi shkoll\u00ebn e mesme n\u00eb Prishtin\u00eb prej nga u diplomua me 1961. Ai pastaj vazhdoi studimet n\u00eb Universitetin e Prishtin\u00ebs dhe u diplomua, me 1965, p\u00ebr gjuh\u00eb dhe let\u00ebrsi shqipe. Si student, Shkreli kishte filluar t\u00eb shkruante p\u00ebr gazet\u00ebn ditore &#8220;Rilindja&#8221; dhe punoi si sekretar i Shoqat\u00ebs s\u00eb Shkrimtar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs. Nga viti 1960 deri me 1975, ai punoi si drejtor i Teatrit Popullor Krahinor n\u00eb Prishtin\u00eb. P\u00ebr nj\u00eb kohe ai u b\u00eb an\u00ebtar i trupit ekzekutiv t\u00eb Shoqat\u00ebs e Shkrimtar\u00ebve t\u00eb Jugosllavis\u00eb. M\u00eb 1975, Shkreli u b\u00eb drejtor i &#8220;Kosovafilmit&#8221; &#8211; nj\u00eb post ky q\u00eb e mbajti deri kur u d\u00ebbua nga administrata e re serbe, me 1991. Poeti qe jasht\u00ebzakonisht i preokupuar p\u00ebr mir\u00ebqenien e Kosov\u00ebs. D\u00ebshira e tij kryesore ishte t&#8217;i p\u00ebrkushtohej kauz\u00ebs s\u00eb t\u00eb drejtave themelore dhe liris\u00eb e popullit t\u00eb tij. Ai kaloi nj\u00eb koh\u00eb n\u00eb Gjermani, n\u00eb vitet n\u00ebnt\u00ebdhjet\u00eb, pasi q\u00eb e kishte gruan t\u00eb s\u00ebmur\u00eb, e cila k\u00ebrkonte trajtim mjek\u00ebsor, gj\u00eb q\u00eb ajo nuk mund ta merrte n\u00eb Kosov\u00eb. Megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb, ai vendosi t\u00eb mos rrinte jasht\u00eb vendit me familjen e tij, por t\u00eb kthehej n\u00eb Prishtin\u00eb, ku jetonte i vet\u00ebm. Ky ishte nj\u00eb vendim i r\u00ebnd\u00eb p\u00ebr t&#8217;u marr\u00eb, por ai ishte i vet\u00ebdijsh\u00ebm s\u00eb nuk kishte zgjidhje tjet\u00ebr, pos ta respektonte k\u00ebt\u00eb. Kur u ftua n\u00eb nj\u00eb vizit\u00eb tremujore n\u00eb Villa Waldberta n\u00eb Bavari, me 1993, ai u shqet\u00ebsua shum\u00eb dhe mezi q\u00ebndroi gjasht\u00eb jav\u00eb.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&#8220;&#8230;Kat\u00ebr net q\u00eb nj\u00eb gur,<\/p>\n<p>po me rrjedh pik\u00eb-pik\u00eb Kosov\u00eb&#8221;<\/p>\n<p>(Nga poezia &#8220;Villa Waldberta&#8221;)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Shkreli punoi pa pushim dhe nuk e humbi asnj\u00ebher\u00eb nga v\u00ebshtrimi q\u00ebllimin e pavar\u00ebsis\u00eb s\u00eb bashk\u00ebkomb\u00ebsve t\u00eb tij shqiptar\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs. Tragjikisht, ai nuk arriti t\u00eb p\u00ebrjetonte realizimin e \u00ebndrr\u00ebs s\u00eb tij. M\u00eb 25 maj t\u00eb vitit 1997, ai nd\u00ebrroi jet\u00eb n\u00eb aeroportin e Prishtin\u00ebs, sapo shkeli n\u00eb tok\u00ebn e atdheut t\u00eb tij, n\u00eb mbarim t\u00eb nj\u00eb vizite n\u00eb Gjermani. Azem Shkreli filloi t\u00eb shkruante n\u00eb vitet e hershme gjasht\u00ebdhjet\u00eb. V\u00ebllimet e tij t\u00eb para me vjersha &#8220;Bulzat&#8221;, Prishtin\u00eb 1960, dhe &#8220;Engjujt e rrug\u00ebve&#8221;, Prishtin\u00eb 1963, trajtojn\u00eb kryesisht kujtime nga rinia e tij, por pothuajse nuk kalojn\u00eb p\u00ebrtej k\u00ebsaj si burim frym\u00ebzimi. Shkreli i konsideronte k\u00ebto libra gati si t\u00eb parakohsh\u00ebm dhe ushtrime t\u00eb thjeshta n\u00eb t\u00eb shkruar. Ato s\u00eb shpejti u pasuan nga romani &#8220;Karvani i bardh\u00eb,&#8221; Prishtin\u00eb 1961, q\u00eb u botua n\u00eb Beograd dy vjet me von\u00eb, i p\u00ebrkthyer n\u00eb serbisht. V\u00ebllimi &#8220;E di nj\u00eb fjal\u00eb prej guri, Prishtin\u00eb 1970, \u00ebsht\u00eb p\u00ebrmbledhja e par\u00eb q\u00eb zbuloi vokacionin e v\u00ebrtet\u00eb poetik q\u00eb do merrte poeti. Nd\u00ebrkaq ishte p\u00ebrmbledhja &#8220;Nga Bibla e heshtjes&#8221;, Prishtin\u00eb 1977, ajo q\u00eb solli, n\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb, Azem Shkrelin si nj\u00eb kontribues, mbase m\u00eb t\u00eb madh, n\u00eb poezin\u00eb bashk\u00ebkohore shqipe, n\u00eb ve\u00e7anti t\u00eb vargut modern nga Kosova dhe si nj\u00eb nga z\u00ebrat me origjinale. V\u00ebllimet e tjera jan\u00eb thjesht nj\u00eb konsolidim i themeleve q\u00eb hodhi n\u00eb &#8220;E di nj\u00eb fjal\u00eb prej guri&#8221;. Shkreli shkroi edhe romane, tregime, drama, pjes\u00eb teatrore, skenar\u00eb filmash, ese dhe p\u00ebrmbledhje letrash &#8211; n\u00eb ve\u00e7anti &#8220;Zoti nuk \u00ebsht\u00eb shqiptar&#8221;, Tiran\u00eb 1996. Ai ishte redaktor, autor teksti dhe bashkautor i dokumenteve dhe d\u00ebshmive t\u00eb p\u00ebrmbledhura n\u00eb &#8220;Trokitje n\u00eb nd\u00ebrgjegjen e Europ\u00ebs&#8221;, Prishtin\u00eb 1992. Kjo e fundit ishte nj\u00eb botim klandestin i shtypur nga K\u00ebshilli p\u00ebr Mbrojtjen e t\u00eb Drejtave dhe Lirive t\u00eb Njeriut n\u00eb Prishtin\u00eb, an\u00ebtar aktiv i t\u00eb cilit ishte Shkreli. P\u00ebrkund\u00ebr prirjeve t\u00eb tij t\u00eb shumta, Azem Shkreli ishte n\u00eb rend t\u00eb par\u00eb poet gjat\u00eb t\u00ebr\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij dhe botoi dhjet\u00eb p\u00ebrmbledhje poezish nga viti 1960 deri m\u00eb 1997. Veprat e tij jan\u00eb p\u00ebrkthyer n\u00eb serbisht, gjermanisht, rusisht, sllovenisht, maqedonisht, arabisht, italisht dhe anglisht, kjo e fundit sidomos n\u00eb v\u00ebllimin &#8220;K\u00ebnga e hutinit&#8221;, Prishtin\u00eb 1989, p\u00ebrkthyer nga John Hodgson. Shkreli \u00ebsht\u00eb quajtur &#8220;mjesht\u00ebr i fjal\u00ebs&#8221; dhe shkrimet e tij kan\u00eb pasur ndikim te pothuajse t\u00eb gjith\u00eb poet\u00ebt kosovar\u00eb t\u00eb brezit t\u00eb ri. Duke rrjedhur nga &#8220;Bjeshk\u00ebt e Nemuna&#8221; shk\u00ebmbore dhe t\u00eb egra t\u00eb Kosov\u00ebs Per\u00ebndimore, Shkreli kaloi pjes\u00ebn m\u00eb t\u00eb madhe t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb tij madhore jo n\u00eb at\u00eb ambient rural, por n\u00eb qytetin e Prishtin\u00ebs. Megjithat\u00eb, shum\u00eb nga poezit\u00eb e tij dalin nga bjeshk\u00ebt e dashura dhe legjendare t\u00eb Rugov\u00ebs.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&#8220;&#8230;Damar i plasur n\u00eb trupin tim t\u00eb bjeshk\u00ebs.<\/p>\n<p>At\u00eb dit\u00eb e sot po k\u00ebrkoj<\/p>\n<p>Di\u00e7 t\u00eb humbur rrjedhave p\u00ebrpjet\u00eb.<\/p>\n<p>Gurr\u00eb e Martin Bog\u00ebs,<\/p>\n<p>Dhimbe q\u00eb rrjedh e kulluar dashurive t\u00eb mia.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>(Nga poezia &#8220;Gurr\u00eb e Martin Bog\u00ebs&#8221;)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Me kalimin e koh\u00ebs, ai ishte gjithnj\u00eb e m\u00eb i nd\u00ebrgjegjsh\u00ebm s\u00eb nuk do t\u00eb mund t\u00eb kthehej m\u00eb p\u00ebr t\u00eb jetuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb rajon, ngaq\u00eb ishte nevoje m\u00eb t\u00eb madhe gjetiu. Kosova ishte pjes\u00eb integrale e ekzistenc\u00ebs s\u00eb Shkrelit. Ishte themeli i tij i lart\u00eb moral dhe ajo kishte p\u00ebrpar\u00ebsi mbi t\u00eb gjitha angazhimet e tjera. Ai citohet nga e bija t\u00eb ket\u00eb th\u00ebn\u00eb: &#8220;Ne nuk e kemi luksin q\u00eb t\u00eb mos brengosemi s\u00eb \u00e7far\u00eb do t\u00eb ndodh\u00eb me kombin ton\u00eb.\u201d Kombe t\u00eb tjera m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha gjithmon\u00eb kishin vendosur s\u00eb \u00e7far\u00eb t\u00eb b\u00ebnin me Shqip\u00ebrin\u00eb dhe me shqiptar\u00ebt. Ata kishin parasysh n\u00eb rend t\u00eb par\u00eb interesat e tyre dhe kishin pushtuar tokat shqiptare. Shqiptar\u00ebt u konsideruan qytetar\u00eb t\u00eb rendit t\u00eb dyt\u00eb n\u00eb shum\u00eb vise ku ata banonin.<\/p>\n<p>&#8220;A ka vall\u00eb fat p\u00ebr kombet e vogla?<\/p>\n<p>Ato hyjn\u00eb dhe dalin n\u00ebp\u00ebr dyer t\u00eb tragjedive t\u00eb m\u00ebdha'&#8221;.<\/p>\n<p>(Ismail Qemali bej Vlora, Babai i pavar\u00ebsis\u00eb shqiptare)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Azem Shkreli e shihte Kosov\u00ebn dhe t\u00ebr\u00eb kombin shqiptar me nj\u00eb prioritet t\u00eb madh dhe askush nuk e dinte k\u00ebt\u00eb fakt dhe nuk e respektonte at\u00eb p\u00ebrkushtim m\u00eb shum\u00eb s\u00eb e shoqja. Ajo ishte nj\u00eb mb\u00ebshtet\u00ebse e p\u00ebrkushtuar dhe kritikja e tij m\u00eb e af\u00ebrt dhe m\u00eb e mir\u00eb. Ajo jetonte me f\u00ebmij\u00ebt n\u00eb Gjermani p\u00ebr vite me radh\u00eb, p\u00ebr shkak t\u00eb sh\u00ebndetit t\u00eb saj t\u00eb lig\u00eb dhe drejtonte pun\u00ebt e sht\u00ebpis\u00eb n\u00eb munges\u00eb t\u00eb tij. Ai bartte nj\u00eb barr\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb, por asnj\u00ebher\u00eb nuk vuri n\u00eb dyshim p\u00ebrzgjedhjen e tij. Shkreli ishte mik i ngusht\u00eb i avokatit Bajram Kelmendi dhe ata t\u00eb dy ishin t\u00eb pandash\u00ebm gjat\u00eb periudh\u00ebs midis vitit 1994 e vitit 1997. Kelmendi dhe t\u00eb dy bijt\u00eb e tij u vran\u00eb nga forcat serbe me 24-25 mars t\u00eb vitit 1999 dhe Shkreli do t\u00eb mund t\u00eb kishte p\u00ebsuar t\u00eb nj\u00ebjtin fat po t\u00eb ishte gjall\u00eb gjate periudh\u00ebs s\u00eb dhunshme dhe represive q\u00eb do t\u00eb pasonte.<\/p>\n<p>&#8220;&#8230;Her\u00ebt e mbolla hijen time n\u00ebn diell dhe sepse<\/p>\n<p>Kishim zjarr n\u00eb shtiz\u00eb, thek\u00ebr n\u00eb flok\u00eb dhe thinja<\/p>\n<p>Kishim maje kishash, maje moshash, maje varresh,<\/p>\n<p>Sepse gjak m\u00eb kishte, gjuh\u00eb m\u00eb kishte gjethi m\u00eb mallkuan.<\/p>\n<p>(Nga poezia &#8220;Anatema&#8221;)<\/p>\n<p>&#8220;Kudo q\u00eb t\u00eb ndodhem, do ta mbaj frym\u00ebn e fundit derisa t\u00eb shkel n\u00eb tok\u00ebn e Kosov\u00ebs&#8221;, kishte deklaruar Shkreli:<\/p>\n<p>&#8220;&#8230;Liria thinjet bukur, nuk plaket,<\/p>\n<p>Kur vdiset, \u00ebsht\u00eb e pavdekshme,<\/p>\n<p>Kur vdes, i b\u00ebjm\u00eb vend ne dhe t\u00eb atdheut<\/p>\n<p>Liria \u00ebsht\u00eb Kosova, s&#8217;kam m\u00eb fjal\u00eb t\u00eb lir\u00eb&#8221;<\/p>\n<p>(Nga poezia &#8220;Lirik\u00eb p\u00ebr Lirin\u00eb&#8221;)<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Azem Shkreli e shihte vet\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb si nj\u00eb m\u00ebm\u00ebdhe demokratik t\u00eb t\u00eb gjith\u00eb shqiptar\u00ebve dhe p\u00ebrpiqej t\u00eb ruante lidhje kulturore me t\u00eb sa me shum\u00eb q\u00eb t\u00eb ishte e mundur. Megjithat\u00eb, ai doli disi i zhg\u00ebnjyer pas r\u00ebnies e skemave piramidale n\u00eb Shqip\u00ebri, m\u00eb 1997, dhe sh\u00ebndeti iu dob\u00ebsua. \u00cbndrrat e tij p\u00ebr t\u00eb ardhmen demokratike t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb dhe t\u00eb Kosov\u00ebs u l\u00ebkund\u00ebn dhe ai p\u00ebrjetoi nj\u00eb trazim t\u00eb r\u00ebnd\u00eb emocional dhe zhg\u00ebnjim. I kapluar nga nj\u00eb ndjenje e fajit dhe pafuqis\u00eb, ai t\u00eb pakt\u00ebn e dinte s\u00eb ishte munduar shum\u00eb ta nxirrte Kosov\u00ebn nga kanosja e stuhis\u00eb q\u00eb po vinte dhe s\u00eb ai kishte p\u00ebrdorur diplomacin\u00eb n\u00eb p\u00ebrpjekje q\u00eb t\u00eb ndihmonte Shqip\u00ebrin\u00eb t\u00eb dilte nga v\u00ebshtir\u00ebsit\u00eb e saj. Nj\u00eb dit\u00eb t\u00eb bukur pranvere ai i tha s\u00eb shoqes se e kishte kapluar nj\u00eb mall i madh t\u00eb &#8220;shkonte n\u00eb sht\u00ebpi&#8221; dhe ai papritur la Gjermanin\u00eb. Mbase ai pati nj\u00eb parandjenj\u00eb me stresin tep\u00ebr t\u00eb madh p\u00ebr ta duruar. Ai v\u00ebrtet priti derisa aeroplani nuk preku token e Kosov\u00ebs, pas disa or\u00ebsh, para s\u00eb ai t\u00eb nxirrte frym\u00ebn e fundit. &#8220;Sonte Qava p\u00ebr ty Arb\u00ebri Nuk m\u00eb vjen turp. pse qava M\u00eb vjen turp pse s&#8217;munda T\u00eb b\u00ebj tjet\u00ebr Nga turpi qava&#8221; (Nga poezia &#8220;K\u00ebng\u00eb e turpshme&#8221;) Shkreli ishte humanist dhe kishte besim n\u00eb potencialet e njer\u00ebzimit. Ai ruante nj\u00eb optimiz\u00ebm m\u00eb t\u00eb matur. Vet\u00eb populli i tij ia \u00e7monte modestin\u00eb dhe p\u00ebrunj\u00ebsin\u00eb, dhe ai konsiderohej n\u00eb mase t\u00eb madhe si &#8220;poet i madh dhe si njeri i madh&#8221;. Nj\u00eb mal\u00ebsor n\u00eb shpirt, ai i rrinte besnik fuqis\u00eb e fjal\u00ebs: &#8220;fol pak dhe thuaj shum\u00eb&#8221;. Ai ndiqte traditat mal\u00ebsore t\u00eb urt\u00ebsis\u00eb, integritetit, mir\u00ebsjelljes dhe parimeve t\u00eb Kodit t\u00eb lasht\u00eb t\u00eb Lek\u00eb Dukagjinit, q\u00eb p\u00ebrfshinte besim apo fjal\u00ebn e dh\u00ebn\u00eb t\u00eb besimit, nj\u00eb tradit\u00eb e ngroht\u00eb e mikpritjes dhe mbrojtjes s\u00eb t\u00eb huajve. Si nj\u00eb evropian, intelektual i fundit i shekullit nj\u00ebzet, ai rr\u00ebmonte thell\u00eb n\u00eb \u00e7\u00ebshtjet politike, historike, kulturore, morale dhe shkencore. Ai ishte n\u00eb gjendje t\u00eb shihte &#8220;vizionin e madh&#8221; t\u00eb shqiptar\u00ebve dhe kishte nj\u00eb ndjenj\u00eb t\u00eb mpreht\u00eb t\u00eb historis\u00eb s\u00eb trazuar t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb dhe t\u00eb pozit\u00ebs e saj t\u00eb ndjeshme n\u00eb Evrop\u00eb. &#8220;Mbi flok\u00eb Bizmark\u00ebsh, I bie Europ\u00ebs bor\u00eb, Krisma, flamuj t\u00eb fajsh\u00ebm Ngulur n\u00eb nj\u00eb harrim Nj\u00eb gur n\u00ebp\u00ebr koh\u00eb Shqepon gj\u00ebmim i gjor\u00eb, K\u00ebtu rrjedh gjak, Epika e popullit tim&#8221; (Nga poezia &#8220;P\u00ebrmendore p\u00ebr Mic Sokolin&#8221;) Shkreli kishte nj\u00eb afri t\u00eb ngusht\u00eb me poetin Migjen (1911-1938) dhe zhg\u00ebnjimet e tyre, d\u00ebshp\u00ebrimet dhe preokupimet shoq\u00ebrore, ishin t\u00eb ngjashme. Ai m\u00ebtonte t\u00eb vazhdonte luft\u00ebn e Migjenit kund\u00ebr shtypjes dhe padrejt\u00ebsis\u00eb. &#8220;&#8230;E ngre grushtin T\u00ebnd t&#8217;fort\u00eb p\u00ebr ta thye Skeletin e s\u00ebmur\u00eb t&#8217;vjesht\u00ebs vare mbi ne e kreshta, Por fryma e fjala pezmit me lidhen nyje. Dikush po qan. Dhimbja, apo vjeshta?&#8221; (Nga poezia &#8220;Me Migjenin&#8221;) Duket sikur ai u ndikua n\u00eb vitet e tij t\u00eb hershme edhe nga poezia e Martin Camajt (1925-1992), nj\u00eb poet nga Shqip\u00ebria Veriore, i cili jetoi n\u00eb Kosov\u00eb dhe n\u00eb Jugosllavi p\u00ebr nj\u00eb koh\u00eb pas ikjes s\u00eb tij nga Shqip\u00ebria, m\u00eb 1949. Camaj kishte botuar dy v\u00ebllimet e tij t\u00eb para me poezi n\u00eb Prishtin\u00eb: &#8220;Nji fyell nd\u00ebr male&#8221;, Prishtin\u00eb 1953, dhe &#8220;Kanga e v\u00ebrrinit&#8221;, Prishtin\u00eb 1954, q\u00eb ishin t\u00eb frym\u00ebzuara nga malet e Veriut t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, ndaj t\u00eb cilave ai kurr\u00eb nuk humbi lidhjen, p\u00ebrkund\u00ebr viteve t\u00eb gjata n\u00eb ekzil dhe pamund\u00ebsis\u00eb e kthimit. Sikur Camaj, edhe Shkreli ruajti devotshm\u00ebrin\u00eb ndaj s\u00eb nj\u00ebjt\u00ebs kulture mal\u00ebsore. N\u00eb dallim nga Camaj, Shkreli e kaloi t\u00ebr\u00eb jet\u00ebn e vet n\u00eb vendin e tij t\u00eb lindjes. &#8220;&#8230;M\u00eb l\u00ebr dhe pak\u00ebz, me l\u00ebr, Gur i Martinit, T&#8217;ia mbaj dor\u00ebn n\u00eb krah si andej n\u00eb Mal\u00ebsi, T&#8217;ia ftoh shkrumet e mallit e t\u00eb m\u00ebrgimit Dhe do shkoj s&#8217;do rrij. Pse gur\u00ebt dhe poet\u00ebt n\u00ebp\u00ebr bot\u00eb 1 dashka t\u00eb shp\u00ebrndar\u00eb ky dhe i yni, Zi nuk mbajm\u00eb, po kurr\u00eb mos qofsh e kot\u00eb Dhembje n\u00eb Gur Martini.&#8221; (Nga poezia &#8220;Te Guri i Martinit&#8221;) Kthimi n\u00eb Rugov\u00eb i jepte atij gjithmon\u00eb ndjenj\u00ebn e p\u00ebrkat\u00ebsis\u00eb dhe t\u00eb plotnis\u00eb. Ai ndihej pran\u00eb rr\u00ebnj\u00ebve atje dhe ishte n\u00eb gjendje t\u00eb rip\u00ebrt\u00ebrihej dhe t\u00eb merrte energji t\u00eb reja shpirt\u00ebrore. Poeti i p\u00ebrshtatej emocionalisht ambientit t\u00eb majave shk\u00ebmbore, bim\u00ebve dhe luleve alpine, krojeve t\u00eb ftohta malore, drer\u00ebve dhe zogjve grabitqar\u00eb, dhe fshatrave t\u00eb vegj\u00ebl, banor\u00ebt e patrembur t\u00eb t\u00eb cil\u00ebve rropateshin me jet\u00ebn n\u00eb peizazhet jomir\u00ebdash\u00ebse. Rugova ishte n\u00eb nj\u00ebfar\u00eb m\u00ebnyre n\u00ebna e tij dhe ai ruajti nj\u00eb raport besnik dhe ushqyes me &#8220;t\u00eb&#8221;. Kujtime t\u00eb ngrohta jet\u00ebsore me gjyshen e tij dhe me familjen e tij t\u00eb gjer\u00eb e v\u00ebrshonin at\u00eb sa her\u00eb q\u00eb kthehej n\u00eb sht\u00ebpi. &#8220;&#8230;Po kthehem E rrepta, e mira Po kthehem P\u00ebrs\u00ebri Po takohem me ty Si me n\u00ebn\u00ebn.&#8221; (Nga poezia &#8220;Rugova&#8221;) Lexuesit e Azem Shkrelit ftohen n\u00eb imazhe kullotash t\u00eb gjelbra, te qengjat q\u00eb thithin, te lisat e m\u00ebdhenj, te kodrat e veshura me pisha, kasollet prej guri, lahutave, varrtar\u00ebve t\u00eb mvrejtur, kuajve q\u00eb kullosin, pushk\u00ebt me strall, plisat e bardh\u00eb t\u00eb veshjes tradicionale shqiptare, qivur\u00ebt funeral\u00eb, veshjet e nuseve dhe tryezat me buk\u00eb e krip\u00eb. Sht\u00ebpia, vatra dhe trash\u00ebgimia ishin n\u00eb zemr\u00ebn e vlerave t\u00eb poetit. Zogjt\u00eb simbolizonin lirin\u00eb, fluturimin, trazimin, l\u00ebvizjen dhe ndjeshm\u00ebrin\u00eb. Gur\u00ebt i flisnin atij p\u00ebr p\u00ebrher\u00ebsin\u00eb, q\u00ebndrueshm\u00ebrin\u00eb, fuqin\u00eb, historin\u00eb dhe nj\u00eb kujtim postmortor. Dheu do t\u00eb thoshte toka e bekuar, atdheu, t\u00eb ushqyerit, mbijetesa, dhe paraqiste, gjithashtu, edhe at\u00eb q\u00eb ishte rr\u00ebmbyer apo q\u00eb ishte zhdukur &#8211; at\u00eb q\u00eb toka m\u00ebm\u00eb do t\u00eb thoshte p\u00ebr t\u00eb m\u00ebrguarin e p\u00ebrmalluar n\u00eb diaspor\u00eb Me kalimin e viteve, shum\u00eb an\u00ebtar\u00eb t\u00eb familjes e gjer\u00eb Shkreli kishin m\u00ebrguar n\u00eb pjes\u00eb t\u00eb tjera t\u00eb Evrop\u00ebs dhe t\u00eb Amerik\u00ebs Veriore &#8220;Lamtumir\u00eb n\u00eb trasta, lamtumir\u00eb n\u00eb aj\u00ebr, N\u00eb sy lamtumir\u00eb&#8230; Koha n\u00eb dysh po k\u00ebputet, or\u00eb e trisht\u00eb po rri Mbi kok\u00eb me sopat\u00eb t\u00eb madhe, Trupa t\u00eb avullt t\u00eb grave, motmote t\u00eb njoma, Ofshe t\u00eb n\u00ebnave, na pritni, Le t\u00eb rriten bim\u00ebt e f\u00ebmij\u00ebt, etja le ta marr\u00eb Zogun e z\u00ebrin e kryp\u00ebn. Vet\u00ebm udh\u00ebt le t\u00eb plaken, le t&#8217;i zbardhet floku Nisjes son\u00eb, jo kthimit. Udh\u00eb e zeza, gjarp\u00ebr i gjat\u00eb, na h\u00ebngre. Na shpure p\u00ebrtej harrimit. (Nga poezia &#8220;Nisja e m\u00ebrgimtar\u00ebve&#8221;) Bim\u00ebt dhe drunjt\u00eb ishin sinonime t\u00eb njer\u00ebzve. Ato paraqisnin jet\u00ebn, ringjalljen, vazhdim\u00ebsin\u00eb e familjes dhe s\u00eb ardhmes s\u00eb tij, si dhe ofronin nj\u00eb lidhje me t\u00eb kaluar\u00ebn dhe paraardh\u00ebsit e tij. Rr\u00ebnj\u00ebt, trungjet, deg\u00ebt dhe gjethet merrnin form\u00eb njer\u00ebzore. Gjaku kishte disa nd\u00ebrlikime, n\u00eb mesin e t\u00eb cilave ishte fisi i tij, forca jet\u00ebsore, vdekja dhe t\u00eb vdekurit, shprehja e emocioneve, dhembja, mundimi, krenaria, trim\u00ebria, lufta dhe lidhja me \u00e7do njeri tjet\u00ebr t\u00eb gjall\u00eb. &#8220;&#8230;Po ikim nga gjaku im motive t\u00eb verdha, Po ikim nga gjaku ose nj\u00eb her\u00eb tjet\u00ebr Po lindim mes bim\u00ebve t\u00eb tjera.&#8221; (Nga poezia &#8220;Motive t\u00eb verdha&#8221;) Azem Shkreli kishte nj\u00eb dashuri t\u00eb madhe p\u00ebr gjuh\u00ebn dhe q\u00ebndiste n\u00eb nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb madhe poezin\u00eb e tij me kuptime t\u00eb dyfishta apo t\u00eb trefishta. Ai k\u00ebnaqej me loj\u00ebn me fjal\u00eb dhe kishte nj\u00eb ndjenj\u00eb subtile dhe t\u00eb but\u00eb t\u00eb humorit. Shum\u00eb fraza, bekime, terma dhe shprehje nga dialekti i Kosov\u00ebs kishin humbur apo ishin harruar, por ai i ktheu s\u00ebrish n\u00eb jet\u00eb n\u00eb faqe t\u00eb shtypur. Disa nga ligj\u00ebrimet e tij do t\u00eb kuptoheshin sot vet\u00ebm nga brezi m\u00eb i vjet\u00ebr i mal\u00ebsor\u00ebve t\u00eb Rugov\u00ebs, por, p\u00ebrmes shkrimeve t\u00eb tij, k\u00ebto nuanca do t\u00eb vazhdojn\u00eb t\u00eb jetojn\u00eb. Gjuha shqipe q\u00ebndron e vetme n\u00eb drurin indoevropian dhe ka deg\u00ebn e ve\u00e7ant\u00eb. Lidhjet me grek\u00ebt dhe ilir\u00ebt p\u00ebrshkojn\u00eb poezit\u00eb e Shkrelit. Ai kishte dhuntin\u00eb e p\u00ebrshkrimit t\u00eb dram\u00ebs t\u00eb s\u00eb kaluar\u00ebs s\u00eb turbullt t\u00eb popullit t\u00eb tij. &#8220;Solli s\u00eb pari I ra dh\u00ebmbi motit t\u00eb brisht\u00eb N\u00eb teh t\u00eb saj u mpreh drita Shkel\u00ebn akrobate dhe dhembje Solli s\u00eb dyti, nj\u00eb kok\u00eb M\u00eb e shkurt\u00ebr jeta e t\u00eb ndjer\u00ebve Tani preke me thua dhe d\u00ebgjo Gj\u00ebmim ngjarjesh t\u00eb vrig\u00ebllimta.&#8221; (Nga poezia &#8220;Shpata&#8221;) Ndon\u00ebse Shkreli rrethohej nga nj\u00eb kultur\u00eb dominuese myslimane, ai shkroi edhe p\u00ebr tema t\u00eb krishtera, si\u00e7 jan\u00eb ringjallja dhe sh\u00eblbimi. Ai besonte te fisi i tij dhe tek ajo q\u00eb Pashko Vasa (1825-1892) e quante nj\u00ebher\u00eb si feja e shqiptaris\u00eb. P\u00ebrgjith\u00ebsisht, ai mendonte s\u00eb Zoti apo zotat i kishin harruar, apo i kishin braktisur shqiptar\u00ebt dhe s\u00eb ishte n\u00eb duart e popullit t\u00eb tij t\u00eb siguronte fatin e vet dhe t\u00eb ndihmonte veten t\u00eb dilte nga paracaktimi i fatit t\u00eb tij t\u00eb zi. &#8220;Erdha k\u00ebtu T\u00eb m\u00eb pag\u00ebzojn\u00eb pa em\u00ebr. Erdha k\u00ebtu T\u00eb m\u00eb bekojn\u00eb pa kuror\u00eb. Erdha k\u00ebtu T\u00eb m\u00eb sh\u00eblbojn\u00eb pa temjane. Erdha k\u00ebtu Q\u00eb t&#8217;i kryqoj dy rrug\u00eb. Erdha k\u00ebtu, miq Q\u00eb t&#8217;u lutem njer\u00ebzve p\u00ebr Zotin. (Nga poezia &#8220;N\u00eb Sh\u00ebn Naum&#8221;) Ai gjente k\u00ebnaq\u00ebsi n\u00eb g\u00ebzimin e plot\u00eb t\u00eb krijimit dhe gjente prehje n\u00eb artin dhe k\u00ebnaq\u00ebsin\u00eb e vet\u00eb poezis\u00eb. &#8220;Mos shkruani sonte poezi, As heshtjen si un\u00eb mos e shkruani Ndizeni nj\u00eb varg si qiri Dhe zjarrin e s\u00eb path\u00ebn\u00ebs e vuani. D\u00ebgjoni si dhemb e path\u00ebna, E beft\u00eb, e bukur. Poezi S&#8217;\u00ebsht\u00eb lot i qiriut as h\u00ebna, \u00cbsht\u00eb push i nj\u00eb etje dhe shi.&#8221; (Nga poezia &#8220;K\u00ebng\u00eb me miq&#8221;) &#8220;&#8230;Ku t\u00eb bartin kat\u00ebr rugovas, shpirti rron p\u00ebrzier me shkrepa, Vdis malsor\u00e7e, harrimi le t\u00eb rritet me fier, me lulebor\u00eb.&#8221; (Nga poezia &#8220;Projekti&#8221;) Lexuesi anglishtfol\u00ebs apo dygjuh\u00ebsor tani ka mund\u00ebsin\u00eb t&#8217; i shijoje fjal\u00ebt e k\u00ebtij poeti t\u00eb mir\u00ebnjohur, q\u00eb lindi n\u00eb nj\u00eb bot\u00eb t\u00eb ashp\u00ebr, por magjike t\u00eb gur\u00ebve n\u00eb form\u00eb vez\u00ebsh, gurgullimash uji, hijesh nimfash dhe drer\u00ebsh n\u00eb drit\u00ebn e h\u00ebn\u00ebs. Le t\u00eb rroj\u00eb kujtimi i Azem Shkrelit edhe shum\u00eb p\u00ebrtej fierit dhe d\u00ebbor\u00ebs, n\u00eb luadhet e mal\u00ebsis\u00eb s\u00eb Rugov\u00ebs! Robert Elsie Janice Ma<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Robert Elsie &amp; Janice Mathie-Heck Azem Shkreli lindi me 10 shkurt t\u00eb vitit 1938, n\u00eb fshatin Shkrel n\u00eb bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs, af\u00ebr Pej\u00ebs, n\u00eb per\u00ebndim t\u00eb Kosov\u00ebs. Ai humbi t\u00eb \u00ebm\u00ebn kur ishte vet\u00ebm dy vjeq dhe u rrit nga gjyshja, e cila vdiq po ashtu kur ai ishte akoma djal\u00eb i ri. Megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":908,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"footnotes":""},"categories":[11,14],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v22.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>N\u00eb Bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs: \u00a0Nj\u00eb Retrospektiv\u00eb mbi Poezin\u00eb e Azem Shkrelit - Informohu qart\u00ebsisht!<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/redaktori.com\/?p=907\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"sq_AL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"N\u00eb Bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs: \u00a0Nj\u00eb Retrospektiv\u00eb mbi Poezin\u00eb e Azem Shkrelit - Informohu qart\u00ebsisht!\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Nga Robert Elsie &amp; Janice Mathie-Heck Azem Shkreli lindi me 10 shkurt t\u00eb vitit 1938, n\u00eb fshatin Shkrel n\u00eb bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs, af\u00ebr Pej\u00ebs, n\u00eb per\u00ebndim t\u00eb Kosov\u00ebs. Ai humbi t\u00eb \u00ebm\u00ebn kur ishte vet\u00ebm dy vjeq dhe u rrit nga gjyshja, e cila vdiq po ashtu kur ai ishte akoma djal\u00eb i ri. Megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb, [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/redaktori.com\/?p=907\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Informohu qart\u00ebsisht!\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-02-10T09:54:39+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1353\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"2000\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"http:\/\/redaktori.com\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"http:\/\/redaktori.com\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"16 minuta\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=907\",\"url\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=907\",\"name\":\"N\u00eb Bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs: \u00a0Nj\u00eb Retrospektiv\u00eb mbi Poezin\u00eb e Azem Shkrelit - Informohu qart\u00ebsisht!\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=907#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=907#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg\",\"datePublished\":\"2019-02-10T09:54:39+00:00\",\"dateModified\":\"2019-02-10T09:54:39+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=907#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"sq\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/redaktori.com\/?p=907\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=907#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg\",\"width\":1353,\"height\":2000},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=907#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/redaktori.com\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"N\u00eb Bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs: \u00a0Nj\u00eb Retrospektiv\u00eb mbi Poezin\u00eb e Azem Shkrelit\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#website\",\"url\":\"https:\/\/redaktori.com\/\",\"name\":\"http:\/\/redaktori.com - Informohu qart\u00ebsisht!\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/redaktori.com\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"sq\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2\",\"name\":\"http:\/\/redaktori.com\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"http:\/\/redaktori.com\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"N\u00eb Bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs: \u00a0Nj\u00eb Retrospektiv\u00eb mbi Poezin\u00eb e Azem Shkrelit - Informohu qart\u00ebsisht!","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/redaktori.com\/?p=907","og_locale":"sq_AL","og_type":"article","og_title":"N\u00eb Bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs: \u00a0Nj\u00eb Retrospektiv\u00eb mbi Poezin\u00eb e Azem Shkrelit - Informohu qart\u00ebsisht!","og_description":"Nga Robert Elsie &amp; Janice Mathie-Heck Azem Shkreli lindi me 10 shkurt t\u00eb vitit 1938, n\u00eb fshatin Shkrel n\u00eb bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs, af\u00ebr Pej\u00ebs, n\u00eb per\u00ebndim t\u00eb Kosov\u00ebs. Ai humbi t\u00eb \u00ebm\u00ebn kur ishte vet\u00ebm dy vjeq dhe u rrit nga gjyshja, e cila vdiq po ashtu kur ai ishte akoma djal\u00eb i ri. Megjith\u00ebk\u00ebt\u00eb, [&hellip;]","og_url":"https:\/\/redaktori.com\/?p=907","og_site_name":"Informohu qart\u00ebsisht!","article_published_time":"2019-02-10T09:54:39+00:00","og_image":[{"width":1353,"height":2000,"url":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"http:\/\/redaktori.com","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"http:\/\/redaktori.com","Est. reading time":"16 minuta"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=907","url":"https:\/\/redaktori.com\/?p=907","name":"N\u00eb Bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs: \u00a0Nj\u00eb Retrospektiv\u00eb mbi Poezin\u00eb e Azem Shkrelit - Informohu qart\u00ebsisht!","isPartOf":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=907#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=907#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg","datePublished":"2019-02-10T09:54:39+00:00","dateModified":"2019-02-10T09:54:39+00:00","author":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=907#breadcrumb"},"inLanguage":"sq","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/redaktori.com\/?p=907"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq","@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=907#primaryimage","url":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg","contentUrl":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg","width":1353,"height":2000},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=907#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/redaktori.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"N\u00eb Bjeshk\u00ebt e Rugov\u00ebs: \u00a0Nj\u00eb Retrospektiv\u00eb mbi Poezin\u00eb e Azem Shkrelit"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/redaktori.com\/#website","url":"https:\/\/redaktori.com\/","name":"http:\/\/redaktori.com - Informohu qart\u00ebsisht!","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/redaktori.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"sq"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2","name":"http:\/\/redaktori.com","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq","@id":"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g","caption":"http:\/\/redaktori.com"}}]}},"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg","blog_post_layout_featured_media_urls":{"thumbnail":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1-150x150.jpg",150,150,true],"full":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg",1353,2000,false]},"categories_names":{"11":{"name":"Kritik\u00eb Letrare","link":"https:\/\/redaktori.com\/?cat=11"},"14":{"name":"Kultur\u00eb","link":"https:\/\/redaktori.com\/?cat=14"}},"tags_names":[],"comments_number":"0","wpmagazine_modules_lite_featured_media_urls":{"thumbnail":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1-150x150.jpg",150,150,true],"cvmm-medium":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg",203,300,false],"cvmm-medium-plus":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg",140,207,false],"cvmm-portrait":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg",400,591,false],"cvmm-medium-square":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg",406,600,false],"cvmm-large":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg",693,1024,false],"cvmm-small":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg",64,95,false],"full":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/02\/Azem-Shkreli-1.jpg",1353,2000,false]},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/907"}],"collection":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=907"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/907\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":909,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/907\/revisions\/909"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/908"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=907"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=907"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=907"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}