{"id":7656,"date":"2019-04-05T21:19:27","date_gmt":"2019-04-05T19:19:27","guid":{"rendered":"http:\/\/redaktori.com\/?p=7656"},"modified":"2019-04-05T21:19:27","modified_gmt":"2019-04-05T19:19:27","slug":"nje-reforme-pa-platforme-dhe-pa-reformatore-ne-sherbimin-diplomatik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656","title":{"rendered":"Nj\u00eb \u201creform\u00eb\u201d pa platform\u00eb dhe pa reformator\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik"},"content":{"rendered":"<p><strong>Prof. Fatos Tarifa<\/strong><\/p>\n<p>Dit\u00ebt e fundit flitet shum\u00eb p\u00ebr fillimin e nj\u00eb reforme t\u00eb thell\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, t\u00eb nd\u00ebrmarr\u00eb nga z\u00ebvend\u00ebsministri p\u00ebr Europ\u00ebn dhe Pun\u00ebt e Jashtme, z. Gent Cakaj. Vet\u00eb ky i fundit e cil\u00ebson k\u00ebt\u00eb nj\u00eb \u201ciniciativ\u00eb reformatore\u201d. Me an\u00ebn e saj synohet q\u00eb t\u2019i jepet fund \u201cnepotizmit, klientelizmit politik dhe korrupsionit moral\u201d n\u00eb ministrin\u00eb q\u00eb z. Cakaj drejton dhe n\u00eb sh\u00ebrbimin e jasht\u00ebm.<\/p>\n<p>Ting\u00ebllon shum\u00eb bukur!\u00a0<em>Music to my ears<\/em>. M\u00eb n\u00eb fund\u2014fund Nepotizmit, fund Klientelizmit politik, fund Korrupsionit moral n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik t\u00eb nj\u00eb shteti, q\u00eb \u00ebsht\u00eb ngritur e funksionon p\u00ebr afro tridhjet\u00eb vite mbi baza nepotizmi, klientelizimi e korrupsioni! Pa i luftuar k\u00ebto \u201cvese kulturore\u201d dhe k\u00ebto s\u00ebmundje endemike t\u00eb vet\u00eb sistemit n\u00eb administrat\u00ebn shtet\u00ebrore dhe n\u00eb gjirin e shoq\u00ebris\u00eb, k\u00ebrkojm\u00eb tani t\u2019i luftojm\u00eb ato n\u00eb sh\u00ebrbimin e jasht\u00ebm. Uroj q\u00eb t\u00eb ndodh\u00eb! Por, \u00e7far\u00eb n\u00ebnkupton z. Cakaj me reformim t\u00eb sh\u00ebrbimit diplomatik?<\/p>\n<p><strong>Reform\u00eb pa platform\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>Deri m\u00eb sot nuk kam lexuar dhe as kam d\u00ebgjuar t\u00eb flitet p\u00ebr ndonj\u00eb\u00a0<em>platform\u00eb<\/em>, mbi baz\u00ebn e s\u00eb cil\u00ebs do t\u00eb mund t\u00eb reformohej ky sh\u00ebrbim jetik p\u00ebr Republik\u00ebn ton\u00eb, si\u00e7 ndodhi me reformimin e sistemit t\u00eb arsimit t\u00eb lart\u00eb, me reform\u00ebn administrative apo me reform\u00ebn n\u00eb sistemin e drejt\u00ebsis\u00eb. Asgj\u00eb q\u00eb ka th\u00ebn\u00eb z\u00ebvend\u00ebsministri Cakaj p\u00ebr reformimin e sh\u00ebrbimit t\u00eb jasht\u00ebm deri k\u00ebt\u00eb \u00e7ast nuk \u201cbie er\u00eb reform\u00eb\u201d. \u201cReforma Cakaj\u201d konsiston thjesht n\u00eb largimin, ose n\u00eb shkarkimin nga detyra t\u00eb nj\u00eb pjese t\u00eb personelit diplomatik apo konsullor n\u00eb misionet p\u00ebrfaq\u00ebsuese t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb jasht\u00eb vendit, p\u00ebr shkak se em\u00ebrimet e tyre ose kan\u00eb qen\u00eb \u201cem\u00ebrime nepotike\u201d, ose jan\u00eb b\u00ebr\u00eb \u201cjasht\u00eb kritereve t\u00eb pranimit n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik\u201d nga ministrat e jasht\u00ebm para tij.<\/p>\n<p>K\u00ebtij argumenti, z. Cakaj i ka veshur nj\u00eb l\u00ebvozhg\u00eb narrative politike, q\u00eb s\u2019\u00ebsht\u00eb aspak diplomatike, duke na th\u00ebn\u00eb se \u201cShqip\u00ebria nuk \u00ebsht\u00eb e miqve, nuk \u00ebsht\u00eb e kush\u00ebrinjve politik\u00eb apo klaneve e krushqive t\u00eb kujtdoqoft\u00eb, por \u00ebsht\u00eb e t\u00eb gjith\u00ebve, pa dallim, dhe meriton t\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsohet nga m\u00eb t\u00eb dalluarit\u201d. Kjo narrativ\u00eb dhe procedurat e shkarkimit nga detyra, ose t\u00eb transferimit t\u00eb diplomat\u00ebve nuk jan\u00eb substanciale. Fjal\u00ebt jan\u00eb thjesht kaq\u2014fjal\u00eb\u2014dhe procedurat jan\u00eb thjesht procedura. Respektimi i tyre nuk k\u00ebrkon ndonj\u00eb reform\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin e jasht\u00ebm, por thjesht k\u00ebrkon zbatimin e Ligjit p\u00ebr Sh\u00ebrbimin e Jasht\u00ebm dhe t\u00eb kritereve q\u00eb p\u00ebrcakton ai p\u00ebr rekrutimin n\u00eb k\u00ebt\u00eb sh\u00ebrbim.<\/p>\n<p>Ka edhe di\u00e7ka tjet\u00ebr shqet\u00ebsuese n\u00eb mentalitetin e k\u00ebtij z\u00ebvend\u00ebsministri t\u00eb jasht\u00ebm, q\u00eb lidhet me m\u00ebnyr\u00ebn se si e kupton ai raportin mes titullarit t\u00eb sh\u00ebrbimit diplomatik dhe punonj\u00ebsve t\u00eb k\u00ebtij sh\u00ebrbimi. Z. Cakaj \u00ebsht\u00eb shprehur publikisht se: \u201cKam vendosur t\u00eb shk\u00ebpus marr\u00ebdh\u00ebnien me nj\u00eb pjes\u00eb t\u00eb punonj\u00ebsve q\u00eb nuk p\u00ebrmbushin as kushtet ligjore, as kushtet minimale profesionale p\u00ebr kryerjen e detyr\u00ebs\u201d. Nj\u00eb deklarat\u00eb e till\u00eb shpreh nj\u00eb mentalitet rural, paramodern, q\u00eb bie ndesh me parimin weberian t\u00eb organizimit e t\u00eb funksionimit t\u00eb administrat\u00ebs n\u00eb nj\u00eb shtet modern, mb\u00ebshtetur mbi kritere racionale-legale. Marr\u00ebdh\u00ebniet e titullarit t\u00eb ministris\u00eb s\u00eb jashtme me punonj\u00ebsit e sh\u00ebrbimit diplomatik nuk jan\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie personale, q\u00eb i pari mund t\u2019i shk\u00ebpus\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb nj\u00ebanshme, voluntariste, thjesht me vullnetin e tij (dhe p\u00ebr arsyet e tij); ato jan\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie institucionale dhe rregullohen\u2014lidhen e zgjidhen\u2014n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb institucionale, q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb ligjshme e joarbitrare.<\/p>\n<p><strong>Reform\u00eb pa substanc\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>\u201cReform\u00ebs\u201d s\u00eb z\u00ebvend\u00ebsministrit Cakaj i mungon nj\u00eb substanc\u00eb, nj\u00eb thelb racional, i shprehur dhe i argumentuar qart\u00eb, q\u00eb do ta legjitimonte at\u00eb. Artikulimi m\u00eb i plot\u00eb q\u00eb kam d\u00ebgjuar prej tij deri n\u00eb momentin q\u00eb shkruaj k\u00ebto radh\u00eb \u00ebsht\u00eb ky formulim absurd: \u201cMinistria e Pun\u00ebve t\u00eb Jashtme, ndon\u00ebse \u00ebsht\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsuesja dhe artikuluesja e interesave t\u00eb brendshme t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, nuk mund t\u00eb shk\u00ebputet as sesi nga p\u00ebrgjegj\u00ebsia p\u00ebr llogarin\u00eb e brendshme q\u00eb duhet t\u00eb jap\u00eb p\u00ebr zhvillimet e jashtme\u201d. Edhe pse nuk jam n\u00eb gjendje ta kuptoj se \u00e7far\u00eb ka dashur t\u00eb thot\u00eb z. Cakaj me k\u00ebt\u00eb l\u00ebmsh tautologjik fjal\u00ebsh, shpresoj q\u00eb ai t\u00eb ket\u00eb dashur t\u00eb thot\u00eb at\u00eb \u00e7ka un\u00eb e kam formuluar 20 vite m\u00eb par\u00eb, se \u201c<em>politika e jashtme m\u00eb e mir\u00eb p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb do t\u00eb ishte nj\u00eb politik\u00eb e brendshme e mir\u00eb<\/em>\u201d. Me k\u00ebt\u00eb, n\u00eb kontekstin n\u00eb t\u00eb cilin shkruaj sot, dua t\u00eb them se\u00a0<em>asnj\u00eb reform\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin e jasht\u00ebm t\u00eb Shqip<\/em>\u00eb<em>ris<\/em>\u00eb<em>\u00a0nuk mund t\u00eb kryhet e t\u00eb ket\u00eb sukses n\u00ebse nuk reformojm\u00eb mbar\u00eb shoq\u00ebrin\u00eb shqiptare\u2014n\u00eb radh\u00eb t\u00eb par\u00eb politik\u00ebn e brendshme t\u00eb k\u00ebtij vendi.<\/em><\/p>\n<p>Nj\u00eb nd\u00ebr gj\u00ebrat e dobishme q\u00eb mund t\u00eb b\u00ebnte Ministria p\u00ebr Europ\u00ebn dhe Pun\u00ebt e Jashtme n\u00eb kushtet e sotme t\u00eb vendit ton\u00eb, si pjes\u00eb e p\u00ebrpjekjeve p\u00ebr t\u00eb reformuar sh\u00ebrbimin diplomatik, do t\u00eb ishte q\u00eb, mb\u00ebshtetur mbi nj\u00eb strategji t\u00eb qart\u00eb, t\u00eb mund t\u00eb p\u00ebrcaktonte\u00a0<em>rrug\u00eb e metoda efektive<\/em>\u00a0p\u00ebr t\u00eb rritur rolin e\u00a0<em>diplomacis\u00eb publike<\/em>, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb informoj\u00eb e t\u00eb influencoj\u00eb opinionin e huaj publik, ve\u00e7an\u00ebrisht at\u00eb europian, mbi transformimet e m\u00ebdha q\u00eb jan\u00eb kryer n\u00eb vendin ton\u00eb n\u00eb k\u00ebto tri dekada, pas p\u00ebrmbysjes s\u00eb diktatur\u00ebs s\u00eb proletariatit, si dhe mbi vlera t\u00eb tilla themelore humane, si pluralizmi, toleranca fetare, demokracia etj., t\u00eb cilat duke u b\u00ebr\u00eb dita-dit\u00ebs pjes\u00eb e realitetit politik e shoq\u00ebror shqiptar, rezonojn\u00eb me vlerat e qytet\u00ebrimit europian dhe me ato t\u00eb komunitetit trans-Atlantik.<\/p>\n<p>P\u00ebr shkak t\u00eb institucioneve shtet\u00ebrore t\u00eb dob\u00ebta, krizave t\u00eb p\u00ebrs\u00ebritura politike dhe munges\u00ebs s\u00eb her\u00ebpashershme t\u00eb stabilitetit n\u00eb vend, imazhi i Shqip\u00ebris\u00eb n\u00eb vendet e Bashkimit Europian ka qen\u00eb e vazhdon t\u00eb jet\u00eb, p\u00ebrgjith\u00ebsisht, jo shum\u00eb pozitiv. P\u00ebrmir\u00ebsimi i k\u00ebtij imazhi nuk \u00ebsht\u00eb nj\u00eb gj\u00eb e leht\u00eb dhe k\u00ebrkon koh\u00eb. Imazhi i nj\u00eb vendi \u00ebsht\u00eb si nami i njeriut. Imazhi negativ, ashtu si dhe nami i keq, \u00ebsht\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u00eb ndryshohet. N\u00eb krye t\u00eb dikasterit q\u00eb merret me procesin e integrimit europian dhe me pun\u00ebt e jashtme t\u00eb shtetit shqiptar, z. Cakaj ka detyra e p\u00ebrgjegj\u00ebsi shum\u00eb m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha e m\u00eb substanciale p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrmbushur sesa kjo \u201ciniciativ\u00eb reformatore\u201d q\u00eb po trumbeton me zhurm\u00eb \u00e7do dit\u00eb. Nj\u00eb diplomaci publike efektive e Ministris\u00eb p\u00ebr Europ\u00ebn dhe Pun\u00ebt e Jashtme dhe e misioneve tona diplomatike n\u00ebp\u00ebr bot\u00eb, por kryesisht n\u00eb vendet e Bashkimit Europian, \u00ebsht\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb prej tyre dhe k\u00ebrkon\u00a0<em>imagjinat\u00eb dhe aft\u00ebsi t\u00eb zhvilluara diplomatike<\/em>, t\u00eb cilat nuk krijohen vetvetiu e nuk formohen thjesht duke z\u00ebvend\u00ebsuar disa diplomat\u00eb me t\u00eb tjer\u00eb.<\/p>\n<p><strong>Reform\u00eb pa proces<\/strong><\/p>\n<p>Nj\u00eb\u00a0<em>platform\u00eb reformuese<\/em>\u00a0n\u00eb sektorin e sh\u00ebrbimit t\u00eb jasht\u00ebm do t\u00eb duhej t\u00eb ishte nj\u00eb\u00a0<em>platform\u00eb shtet\u00ebrore<\/em>\u2014e diskutuar, e konsultuar dhe e hartuar me shum\u00eb kujdes nga diplomat\u00eb dhe ekspert\u00eb n\u00eb fush\u00ebn e politik\u00ebs s\u00eb jashtme, t\u00eb diplomacis\u00eb, t\u00eb s\u00eb drejt\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare, t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve e t\u00eb institucioneve nd\u00ebrkomb\u00ebtare, si dhe nga intelektual\u00ebt publik\u00eb m\u00eb t\u00eb shquar t\u00eb vendit. Nj\u00eb platform\u00eb reformuese p\u00ebr sh\u00ebrbimin e jasht\u00ebm do t\u00eb duhej patjet\u00ebr t\u00eb diskutohej e t\u00eb miratohej nga disa komisione t\u00eb Kuvendit t\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb\u2014nga Komisioni p\u00ebr Politik\u00ebn e Jashtme, Komisioni p\u00ebr Integrimin Europian dhe Komisioni p\u00ebr Sigurin\u00eb Komb\u00ebtare\u2014dhe t\u00eb votohej n\u00eb Parlamentin e Shqip\u00ebris\u00eb me konsensusin e t\u00eb gjitha forcave politike t\u00eb vendit, e jo t\u00eb mb\u00ebshtetej e t\u00eb duartrokitej vet\u00ebm nga kreu i grupit parlamentar t\u00eb Partis\u00eb Socialiste, Taulant Balla.<\/p>\n<p>Si shprehje e interesave komb\u00ebtar\u00eb m\u00eb jet\u00ebsor\u00eb n\u00eb fush\u00ebn politike, social-ekonomike e t\u00eb siguris\u00eb, parimet themelore t\u00eb politik\u00ebs s\u00eb jashtme, q\u00eb p\u00ebrb\u00ebjn\u00eb shtyllat mbi t\u00eb cilat ngrihet e duhet t\u00eb reformohet sh\u00ebrbimi diplomatik, duhet t\u00eb p\u00ebrcaktohen me konsensusin e t\u00eb gjitha pal\u00ebve e t\u00eb respektohen prej tyre. Politika e jashtme e nj\u00eb vendi \u00ebsht\u00eb nj\u00eb barr\u00eb dhe nj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi kolosale p\u00ebr t\u2019u mbajtur vet\u00ebm nga Ministria e Jashtme, p\u00ebr t\u00eb mos th\u00ebn\u00eb nga nj\u00eb individ i vet\u00ebm, si\u00e7 mund t\u00eb kuptohen fjal\u00ebt e z. Cakaj, n\u00eb daljen e par\u00eb publike t\u00eb tij n\u00eb krye t\u00eb atij dikasteri, n\u00eb janar t\u00eb k\u00ebtij viti, kur pohoi\u2014krejt pa inteligjenc\u00eb\u2014se, n\u00ebn drejtimin e tij, \u201cpolitika e jashtme e Shqip\u00ebris\u00eb nuk do t\u00eb ndryshoj\u00eb\u201d.<\/p>\n<p><strong>Reform\u00eb pa nj\u00eb synim strategjik<\/strong><\/p>\n<p>Cili \u00ebsht\u00eb synimi q\u00eb k\u00ebrkohet t\u00eb arrihet me \u201creform\u00ebn\u201d e z. Cakaj? Q\u00eb t\u00eb largohen nga sh\u00ebrbimi diplomatik t\u00eb paaft\u00ebt, \u201cmiqt\u00eb\u201d, \u201ckrushqit politik\u00eb\u201d apo \u201cklanet e kujtdoqoft\u00eb\u201d (kjo duhet b\u00ebr\u00eb dhe duhet b\u00ebr\u00eb serioizisht) dhe t\u00eb pun\u00ebsohen n\u00eb k\u00ebt\u00eb sh\u00ebrbim \u201cm\u00eb t\u00eb dalluarit\u201d? Po m\u00eb tej? \u00c7\u2019duhet b\u00ebr\u00eb q\u00eb politika e jashtme dhe sh\u00ebrbimi diplomatik t\u00eb ndryshojn\u00eb p\u00ebr mir\u00eb?<\/p>\n<p>Si qytetar i k\u00ebsaj republike dhe si nj\u00eb ekspert i politik\u00ebs s\u00eb jashtme dhe i marr\u00ebdh\u00ebnieve nd\u00ebrkomb\u00ebtare, un\u00eb jam i interesuar t\u00eb di se \u00e7far\u00eb mendon z\u00ebvend\u00ebsministri Cakaj p\u00ebr q\u00ebllimet strategjike afatmesme e afatgjata dhe p\u00ebr prioritetet e politik\u00ebs s\u00eb jashtme t\u00eb vendit ton\u00eb, p\u00ebr pozit\u00ebn gjeopolitike t\u00eb tij n\u00eb rajon, p\u00ebr marr\u00ebdh\u00ebniet e vendit ton\u00eb me Greqin\u00eb, me Serbin\u00eb, me Kosov\u00ebn dhe zhvillimin e tyre n\u00eb t\u00eb ardhmen, si dhe p\u00ebr konjukturat gjeopolitike nd\u00ebrkomb\u00ebtare. N\u00eb p\u00ebrputhje me to, d\u00ebshiroj t\u00eb di se \u00e7far\u00eb objektivash strategjik\u00eb afatmes\u00ebm e afatgjat\u00eb mendon z. Cakaj se duhen formuluar, plani\ufb01kuar e synuar t\u00eb realizohen nga qeveria shqiptare, n\u00eb ve\u00e7anti nga ministria q\u00eb atij i \u00ebsht\u00eb besuar t\u00eb drejtoj\u00eb?<\/p>\n<p>Formulimi i q\u00ebllimeve strategjike k\u00ebrkon nj\u00eb\u00a0<em>v\u00ebshtrim t\u00eb qart\u00eb strategjik\u00a0<\/em>dhe nj\u00eb\u00a0<em>perspektiv\u00eb strategjike<\/em>\u00a0p\u00ebr zhvillimet e ardhshme, q\u00eb t\u2019u kushtoj\u00eb\u00a0<em>v\u00ebmendje strategjike\u00a0<\/em>rrethanave t\u00eb reja t\u00eb krijuara n\u00eb periudh\u00ebn n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn jetojm\u00eb,\u00a0<em>rreziqeve strategjike<\/em>\u00a0(p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb n\u00eb gjendje t\u2019i shmangim), si dhe<em>\u00a0s\ufb01dave strategjike<\/em>\u00a0(p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb n\u00eb gjendje t\u2019i p\u00ebrballojm\u00eb ato). Z. Cakaj, ma ha mendja, e di se, n\u00eb koh\u00ebn e sotme po ndodhin\u00a0<em>ndryshime strategjike<\/em>\u00a0t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme, t\u00eb cilat k\u00ebrkojn\u00eb formulimin e\u00a0<em>koncepteve strategjike<\/em>\u00a0t\u00eb reja dhe, mb\u00ebshtetur n\u00eb to, konsiderata dhe\u00a0<em>analiza strategjike<\/em>\u00a0t\u00eb informuara e largpam\u00ebse. Shqip\u00ebria ka nevoj\u00eb p\u00ebr nj\u00eb\u00a0<em>mendim strategjik<\/em>\u00a0t\u00eb kuali\ufb01kuar, i cili t\u00eb evidentoj\u00eb\u00a0<em>nevojat strategjike<\/em>\u00a0t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb son\u00eb, t\u00eb parashtrohet sistematikisht n\u00eb\u00a0<em>dokumente strategjik\u00eb shtet\u00ebror\u00eb<\/em>\u00a0t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm, mbi baz\u00ebn e t\u00eb cil\u00ebve t\u00eb merren\u00a0<em>vendime strategjike<\/em>, q\u00eb p\u00ebrcaktojn\u00eb\u00a0<em>drejtimet strategjike<\/em>\u00a0t\u00eb politik\u00ebs shtet\u00ebrore dhe\u00a0<em>veprimet strategjike<\/em>\u00a0t\u00eb qeveris\u00eb dhe,\u00a0<em>ipso facto<\/em>, t\u00ebr\u00eb veprimtarin\u00eb e Ministris\u00eb p\u00ebr Europ\u00ebn dhe Pun\u00ebt e Jashtme. T\u00eb gjitha k\u00ebto duhet t\u00eb synojn\u00eb\u00a0<em>rritjen e shkall\u00ebs s\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb strategjike t\u00eb vendit ton\u00eb nga kusht\u00ebzimet dhe q\u00ebndrimet voluntariste t\u00eb shteteve t\u00eb tjer\u00eb, si dhe t\u00eb faktor\u00ebve t\u00eb tjer\u00eb rajonal\u00eb e nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb<\/em>.<\/p>\n<p>Z\u00ebvendesministrin Cakaj nuk e kam d\u00ebgjuar t\u00eb thot\u00eb asnj\u00eb fjal\u00eb p\u00ebr k\u00ebto \u00e7\u00ebshtje substanciale t\u00eb politik\u00ebs s\u00eb jashtme, q\u00eb s\u2019kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me shkarkimin e diplomat\u00ebve apo heqjen e targave t\u00eb automjeteve t\u00eb konsujve t\u00eb nderit.<\/p>\n<p><strong>Reform\u00eb pa reformator\u00eb<\/strong><\/p>\n<p>S\u00eb fundmi, me t\u00eb drejt\u00eb mund t\u00eb pyesim: Kush do e b\u00ebj\u00eb reform\u00ebn n\u00eb sh\u00ebrbimin e jasht\u00ebm? Urdh\u00ebrat, vendimet, udh\u00ebzimet e z\u00ebvend\u00ebsministrit? \u00c7do reform\u00eb, p\u00ebrve\u00e7se k\u00ebrkon nj\u00eb platform\u00eb t\u00eb qart\u00eb, nj\u00eb proces vendimmarr\u00ebs dhe synime t\u00eb realizueshme, k\u00ebrkon edhe\u00a0<em>njer\u00ebz reformator\u00eb<\/em>. Z. Cakaj thot\u00eb se k\u00ebta jan\u00eb \u201cm\u00eb t\u00eb dalluarit\u201d. Por kush\u00a0<em>i dallon\u00a0<\/em>dhe\u00a0<em>i zgjedh<\/em>\u00a0m\u00eb t\u00eb dalluarit? \u201cEkselenca\u201d e tyre? K\u00ebt\u00eb kriter e p\u00ebrmbushin mij\u00ebra vet\u00eb\u2014dhe jo vet\u00ebm nga radh\u00ebt e atyre q\u00eb jan\u00eb nj\u00ebzet\u00eb ose tridhjet\u00eb vje\u00e7ar\u00eb.\u00a0<em>Ekselenca \u00ebsht\u00eb nj\u00eb term kaq relativ dhe kaq shum\u00eb i shp\u00ebrdoruar te ne, sa me t\u00eb mund t\u00eb abuzohet pa fund<\/em>. Un\u00eb druaj se nd\u00ebr ata q\u00eb jan\u00eb \u201cekselent\u00eb\u201d, m\u00eb ekselent\u00ebt, ata t\u00eb v\u00ebrtet\u00ebt, do t\u00eb mbeten jasht\u00eb sistemit t\u00eb sh\u00ebrbimit diplomatik, sikurse ka ndodhur sa e sa her\u00eb n\u00eb dikaster\u00eb t\u00eb tjer\u00eb. Te ne,\u00a0<em>Miku dhe Interesi jan\u00eb institucione shum\u00eb her\u00eb m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm sesa ligji<\/em>, dhe\u00a0<em>klientelizmi triumfon m\u00eb leht\u00eb sesa meritokracia<\/em>.<\/p>\n<p>Por, edhe n\u00ebse supozojm\u00eb se n\u00eb sh\u00ebrbimin e jasht\u00ebm t\u00eb vendit ton\u00eb do t\u00eb kemi, k\u00ebtej e tutje, vet\u00ebm diplomat\u00eb t\u00eb kualifikuar e t\u00eb zot\u00eb, pra \u201cm\u00eb t\u00eb dalluarit\u201d, \u00e7far\u00eb do b\u00ebj\u00eb me ta z. Cakaj, i cili, p\u00ebr hir t\u00eb s\u00eb v\u00ebrtet\u00ebs, ka nj\u00eb karrier\u00eb efemere n\u00eb politik\u00ebn shqiptare dhe, me \u00e7do gjas\u00eb, nuk do t\u00eb q\u00ebndroj\u00eb p\u00ebr shum\u00eb koh\u00eb n\u00eb detyr\u00ebn q\u00eb i \u00ebsht\u00eb ngarkuar? \u00c7far\u00eb do t\u00eb reformoj\u00eb ai n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik shqiptar dhe si konkretisht do ta b\u00ebj\u00eb k\u00ebt\u00eb?<\/p>\n<p>Pik\u00ebpyetjet jan\u00eb t\u00eb m\u00ebdha, nd\u00ebrsa arsyet p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb skeptik\u00eb jan\u00eb t\u00eb shumta. Student\u00ebt \u201cekselent\u00eb\u201d q\u00eb k\u00ebrkohet t\u00eb pun\u00ebsohen n\u00eb sh\u00ebrbimin e jasht\u00ebm nuk mund ta reformojn\u00eb sistemin. Notat 9-ta dhe 10-ta q\u00eb ata kan\u00eb marr\u00eb n\u00eb shkoll\u00eb p\u00ebrkthehen n\u00eb njohuri dhe n\u00eb aft\u00ebsi diplomatike; ato nuk jan\u00eb p\u00ebrvoj\u00eb dhe as talent diplomatik.\u00a0<em>Refoma nuk b\u00ebhet me nota t\u00eb mira, aq m\u00eb tep\u00ebr kur notat n\u00eb shkoll\u00eb, ashtu si votat n\u00eb zgjedhje, n\u00eb Shqip\u00ebri, ende vazhdojn\u00eb t\u00eb shiten e t\u00eb blihen<\/em>.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>Nga sa \u00ebsht\u00eb shprehur publikisht deri m\u00eb sot, vet\u00eb z. Cakaj nuk duket se mund t\u00eb jet\u00eb nj\u00eb\u00a0<em>reformator<\/em>\u00a0i sistemit t\u00eb sh\u00ebrbimit diplomatik, por thjesht nj\u00eb\u00a0<em>administrator<\/em> q\u00eb merret me l\u00ebvizje t\u00eb personelit diplomatik e atij konsullor q\u00eb kan\u00eb plot\u00ebsuar koh\u00ebn e sh\u00ebrbimit n\u00eb nj\u00eb mision jasht\u00eb vendit, ose q\u00eb jan\u00eb em\u00ebruar jasht\u00eb kritereve profesional\u00eb, si dhe me heqjen e targave diplomatike automjeteve t\u00eb konsujve t\u00eb nderit n\u00eb vendin ton\u00eb. Por k\u00ebto nuk jan\u00eb reform\u00eb dhe me k\u00ebto, askund n\u00eb bot\u00eb, nuk merret titullari i ministris\u00eb s\u00eb jashtme. Me keto pun\u00eb merren Drejtoria e Burimeve Njer\u00ebzore dhe Drejtoria e Protokollit t\u00eb Shtetit. Nj\u00eb \u201creform\u00eb\u201d e till\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb ve\u00e7se nj\u00eb term tjet\u00ebr p\u00ebr t\u00eb th\u00ebn\u00eb \u201crutin\u00eb\u201d.\/Dita<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prof. Fatos Tarifa Dit\u00ebt e fundit flitet shum\u00eb p\u00ebr fillimin e nj\u00eb reforme t\u00eb thell\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, t\u00eb nd\u00ebrmarr\u00eb nga z\u00ebvend\u00ebsministri p\u00ebr Europ\u00ebn dhe Pun\u00ebt e Jashtme, z. Gent Cakaj. Vet\u00eb ky i fundit e cil\u00ebson k\u00ebt\u00eb nj\u00eb \u201ciniciativ\u00eb reformatore\u201d. Me an\u00ebn e saj synohet q\u00eb t\u2019i jepet fund \u201cnepotizmit, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":6499,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"footnotes":""},"categories":[9,4],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v22.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Nj\u00eb \u201creform\u00eb\u201d pa platform\u00eb dhe pa reformator\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik - Informohu qart\u00ebsisht!<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"sq_AL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Nj\u00eb \u201creform\u00eb\u201d pa platform\u00eb dhe pa reformator\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik - Informohu qart\u00ebsisht!\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Prof. Fatos Tarifa Dit\u00ebt e fundit flitet shum\u00eb p\u00ebr fillimin e nj\u00eb reforme t\u00eb thell\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, t\u00eb nd\u00ebrmarr\u00eb nga z\u00ebvend\u00ebsministri p\u00ebr Europ\u00ebn dhe Pun\u00ebt e Jashtme, z. Gent Cakaj. Vet\u00eb ky i fundit e cil\u00ebson k\u00ebt\u00eb nj\u00eb \u201ciniciativ\u00eb reformatore\u201d. Me an\u00ebn e saj synohet q\u00eb t\u2019i jepet fund \u201cnepotizmit, [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Informohu qart\u00ebsisht!\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-04-05T19:19:27+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"849\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"551\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"http:\/\/redaktori.com\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"http:\/\/redaktori.com\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"13 minuta\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656\",\"url\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656\",\"name\":\"Nj\u00eb \u201creform\u00eb\u201d pa platform\u00eb dhe pa reformator\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik - Informohu qart\u00ebsisht!\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg\",\"datePublished\":\"2019-04-05T19:19:27+00:00\",\"dateModified\":\"2019-04-05T19:19:27+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"sq\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg\",\"width\":849,\"height\":551},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/redaktori.com\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Nj\u00eb \u201creform\u00eb\u201d pa platform\u00eb dhe pa reformator\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#website\",\"url\":\"https:\/\/redaktori.com\/\",\"name\":\"http:\/\/redaktori.com - Informohu qart\u00ebsisht!\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/redaktori.com\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"sq\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2\",\"name\":\"http:\/\/redaktori.com\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"http:\/\/redaktori.com\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Nj\u00eb \u201creform\u00eb\u201d pa platform\u00eb dhe pa reformator\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik - Informohu qart\u00ebsisht!","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656","og_locale":"sq_AL","og_type":"article","og_title":"Nj\u00eb \u201creform\u00eb\u201d pa platform\u00eb dhe pa reformator\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik - Informohu qart\u00ebsisht!","og_description":"Prof. Fatos Tarifa Dit\u00ebt e fundit flitet shum\u00eb p\u00ebr fillimin e nj\u00eb reforme t\u00eb thell\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik t\u00eb Republik\u00ebs s\u00eb Shqip\u00ebris\u00eb, t\u00eb nd\u00ebrmarr\u00eb nga z\u00ebvend\u00ebsministri p\u00ebr Europ\u00ebn dhe Pun\u00ebt e Jashtme, z. Gent Cakaj. Vet\u00eb ky i fundit e cil\u00ebson k\u00ebt\u00eb nj\u00eb \u201ciniciativ\u00eb reformatore\u201d. Me an\u00ebn e saj synohet q\u00eb t\u2019i jepet fund \u201cnepotizmit, [&hellip;]","og_url":"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656","og_site_name":"Informohu qart\u00ebsisht!","article_published_time":"2019-04-05T19:19:27+00:00","og_image":[{"width":849,"height":551,"url":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"http:\/\/redaktori.com","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"http:\/\/redaktori.com","Est. reading time":"13 minuta"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656","url":"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656","name":"Nj\u00eb \u201creform\u00eb\u201d pa platform\u00eb dhe pa reformator\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik - Informohu qart\u00ebsisht!","isPartOf":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg","datePublished":"2019-04-05T19:19:27+00:00","dateModified":"2019-04-05T19:19:27+00:00","author":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656#breadcrumb"},"inLanguage":"sq","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/redaktori.com\/?p=7656"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq","@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656#primaryimage","url":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg","contentUrl":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg","width":849,"height":551},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=7656#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/redaktori.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Nj\u00eb \u201creform\u00eb\u201d pa platform\u00eb dhe pa reformator\u00eb n\u00eb sh\u00ebrbimin diplomatik"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/redaktori.com\/#website","url":"https:\/\/redaktori.com\/","name":"http:\/\/redaktori.com - Informohu qart\u00ebsisht!","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/redaktori.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"sq"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2","name":"http:\/\/redaktori.com","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq","@id":"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g","caption":"http:\/\/redaktori.com"}}]}},"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg","blog_post_layout_featured_media_urls":{"thumbnail":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa-150x150.jpg",150,150,true],"full":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg",849,551,false]},"categories_names":{"9":{"name":"Analiz\u00eb","link":"https:\/\/redaktori.com\/?cat=9"},"4":{"name":"Opinion","link":"https:\/\/redaktori.com\/?cat=4"}},"tags_names":[],"comments_number":"0","wpmagazine_modules_lite_featured_media_urls":{"thumbnail":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa-150x150.jpg",150,150,true],"cvmm-medium":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg",300,195,false],"cvmm-medium-plus":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg",305,198,false],"cvmm-portrait":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg",400,260,false],"cvmm-medium-square":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg",600,389,false],"cvmm-large":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg",849,551,false],"cvmm-small":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg",130,84,false],"full":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/Fatos-Tarifa.jpg",849,551,false]},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7656"}],"collection":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7656"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7656\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7657,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7656\/revisions\/7657"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6499"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7656"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7656"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7656"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}