{"id":2941,"date":"2019-03-01T17:54:09","date_gmt":"2019-03-01T16:54:09","guid":{"rendered":"http:\/\/redaktori.com\/?p=2941"},"modified":"2019-03-01T17:55:03","modified_gmt":"2019-03-01T16:55:03","slug":"bosnja-e-hercegovina-jane-nje-sot-shenohet-pavaresia-e-ketij-shteti-ja-disa-fakte-qe-nuk-i-dinit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941","title":{"rendered":"Bosnja e Hercegovina jan\u00eb nj\u00eb\/ Sot sh\u00ebnohet Pavar\u00ebsia e k\u00ebtij shteti, ja disa fakte q\u00eb nuk i dinit"},"content":{"rendered":"<p><strong>Ekskluzivisht p\u00ebr Redaktori.net, Sami Guzina\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><em>\u00abBonja e Hercegovina jan\u00eb Nj\u00eb. Vet\u00ebm se malet n\u00eb Bosnje jan\u00eb t\u00eb pyll\u00ebzuar, kurse n\u00eb Hercegovin\u00eb, jo.\u00bb<\/em> &#8211; thot\u00eb shkrimtari boshnjak, Ned\u017eat Ibri\u015dimovi\u0107.<\/p>\n<p>Dokumentat e historis\u00eb p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb e p\u00ebrmendin Bosnje-Hercegovin\u00ebn, (BeH &#8211; autori) n\u00eb shekullin e IX-t\u00eb. Ajo u formalizua me kryqin e Pap\u00ebs n\u00eb vitin 1461, me mbret Stepan Toma\u015devi\u0107, n\u00eb Jajc\u00eb.<\/p>\n<p>Sllav\u00ebt e jugut erdh\u00ebn n\u00eb Ballkan q\u00eb n\u00eb shekullin e gjasht\u00eb, pastaj me dyndje t\u00eb tjera dhe n\u00eb shekullin e shtat\u00eb e deri n\u00eb t\u00eb n\u00ebntin.<\/p>\n<p>Popullsia boshnjake e vendosur n\u00eb trojet ku \u00ebshte dhe sot, vinte nga viset bullgare <em>t\u00eb bogumil\u00ebve<\/em>. K\u00ebto fise u vendos\u00ebn n\u00eb trevat e ilir\u00ebve t\u00eb Batos. (Fisi i Desidiat\u00ebve dhe Breuk\u00ebve). Mbase ky popull sot ka trash\u00ebguar dhe pak gjak ilir\u00ebsh, t\u00eb cil\u00ebt kishin mbetur t\u00eb pak\u00ebt aty nga luftrat e gjata antiromake gjat\u00eb shek VIII<sup>te <\/sup>&#8211; IX<sup>te<\/sup>.<\/p>\n<p>Senat Mi\u010dievi\u0107 n\u00eb vepr\u00ebn e tij \u201cPo\u010ditelj\u201d (\u201cPo\u010ditelj\u201d- botim, Mostar 2004, faqe 8) thekson: &#8211; <em>\u00abDihet se fiset ilire banonin edhe n\u00eb hap\u00ebsirat nd\u00ebrmjet Neretv\u00ebs e Cetinjes. Ishin mjesht\u00ebr n\u00eb prodhimin e p\u00ebrpunimin e hekurit, \u00e7\u2019ka na e p\u00ebrforcojn\u00eb zbulimet e gjetura n\u00eb varret e tyre. Disa fise mund t\u2019i gjykojm\u00eb sipas gjetjeve t\u00eb ruajtura, materialeve t\u00eb kultur\u00ebs dhe dokumentave t\u00eb shkruara.<\/em><\/p>\n<p><em>N\u00eb hap\u00ebsirat e Hercegovin\u00ebs, n\u00eb lugin\u00ebn e Neretv\u00ebs jetonin Nerenc\u00ebt e Daors\u00ebt, nga Konji\u0107 deri n\u00eb Stolac.\u00bb <\/em><\/p>\n<p><em>\u00ab\u2026.N\u00eb shekullin e II<sup>te<\/sup> para er\u00ebs se re, ilir\u00ebt (Ardian\u00ebt) jetonin n\u00eb Hercegovin\u00ebn jugore, Mal t\u00eb Zi e Shqip\u00ebri. K\u00ebt\u00eb \u00abmbret\u00ebri\u00bb sipas historis\u00eb e sundonin; Agroni, Teuta, Pirro, Genti etj.\u00bb-<\/em>thot\u00eb \u0110uro Basler. N\u00eb truallin e BeH p\u00ebr periudh\u00ebn antike dallojm\u00eb trase rrug\u00ebsh ilire dhe romake. Rruga kryesore kalonte n\u00eb lugin\u00ebn e Neretv\u00ebs; <em>Mostar-Dre\u017enica-Konji\u0107-Had\u017ei\u0107,<\/em> deri n\u00eb Sarajev\u00eb. Kjo trase kryesore kishte shum\u00eb ndarje e deg\u00ebzime drejt vendeve t\u00eb banuara deri n\u00eb derdhjen n\u00eb det, porti Neum.<\/p>\n<p>Deri n\u00eb shek e IX<sup>te<\/sup> sllav\u00ebt e jugut n\u00eb nj\u00eb mas\u00eb t\u00eb madhe p\u00ebrqafuan kristianizmin (slloven\u00ebt e kroat\u00ebt) duke njohur autoritetin e Pap\u00ebs s\u00eb Rom\u00ebs e shkrimin latin.<\/p>\n<p>Serb\u00ebt, malazez\u00ebt dhe maqedonasit njoh\u00ebn fen\u00eb ortodokse n\u00ebn pushtetin e k\u00ebsaj kishe. K\u00ebta, ve\u00e7 gjuh\u00ebs mbajt\u00ebn dhe drejt\u00ebshkrimin, m\u00eb von\u00eb, cirilik.<\/p>\n<p>Shteti boshnjak arriti majat n\u00ebn sundimin e mbretit Tvrtka (1377).<\/p>\n<p>BeH shtriheshin n\u00eb mes t\u00eb dy qytet\u00ebrimeve dhe tregjeve t\u00eb koh\u00ebs; qytetit &#8211; shtet t\u00eb Raguz\u00ebs ( Dubrovniku sot ), q\u00eb lidhej direkt me Venecian e Papatin e Rom\u00ebs, dhe Kostandinopoj\u00ebs.<\/p>\n<p>P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, BeH kishin pasuri minerare si askush tjet\u00ebr n\u00eb rajon. Mbi t\u00eb gjitha ar dhe argjend. (<em>Vet\u00eb emri i qytetit Srebrenica vjen nga fjala &#8211; argjend)<\/em><\/p>\n<p><strong>N\u00eb<\/strong> <strong>mesjet\u00eb, n\u00eb BeH ishin tre lloje kishash; <\/strong><\/p>\n<p><strong>-Katolike ( p\u00ebr kroat\u00ebt e BeH)<\/strong><\/p>\n<p><strong>-Ortodokse \u00a0( p\u00ebr serb\u00ebt e BeH)<\/strong><\/p>\n<p><strong>-Kisha krishter\u00eb, e quajtura; boshnjake (p\u00ebr boshnjak\u00ebt e \u00a0B-H).\u00a0\u00a0 \u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>Kjo e treta, ishte e pavarur nga dy t\u00eb parat, si nga ajo katolike ( Papa ) dhe ajo ortodokse ( Patriarkana ).<\/strong><\/p>\n<p>Armiqt\u00eb, domosdo t\u00eb shumt\u00eb t\u00eb k\u00ebsaj kishe dhe predikuesve t\u00eb saj ( <em>boshnjak\u00ebt &#8211;\u00a0 bogumil\u00eb<\/em>) e quajt\u00ebn k\u00ebte fe, herezi, edhe p\u00ebr arsyen e prejardhjes s\u00eb saj. Dhe kjo popullsi u quajt\u00a0 nga fqinj\u00ebt, heretike.<\/p>\n<p>Kjo armiq\u00ebsi \u00ebsht\u00eb trash\u00ebguar brez pas brezi, patjet\u00ebr edhe e injektuar nga pasardh\u00ebsit shovinist\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb popullsi t\u00eb vog\u00ebl, por edhe krenarisht t\u00eb panshtruar n\u00eb at\u00eb oaz mes malesh dhe kund\u00ebrshtar\u00ebsh.<\/p>\n<p>Otoman\u00ebt turq pasi pushtuan Kostantinopoj\u00ebn (1453) u dynd\u00ebn drejt Ballkanit dhe Europ\u00ebs.T\u00eb mos harrojm\u00eb se val\u00eb sulmesh e pushtimesh pati dhe gjat\u00eb shek. XI<sup>te<\/sup>, XII<sup>te<\/sup>, XIII<sup>te<\/sup>.<\/p>\n<p>BeH e n\u00ebn\u00ebshtruan n\u00eb vitin 1483.<\/p>\n<p><em>\u2026\u00abOsmallinjt\u00eb fillimisht pushtuan e n\u00ebnshtruan pikat strategjike e m\u00eb tej u fut\u00ebn n\u00eb thell\u00ebsi. Nj\u00eb nga k\u00ebto pika ishte qyteti &#8211; port mbi lumin Neretva, Po\u010ditelj. Deri n\u00eb vitin 1463 ajo sundohej nga Republika e Dubrovnikut ( Raguza ) n\u00eb rivalitet t\u00eb p\u00ebrhersh\u00ebm me hungarez\u00ebt dhe austriak\u00ebt, gjithmon\u00eb me \u201cbekimin\u201d e Papa Piu I iI<sup>te<\/sup>. Madje t\u00eb gjith\u00eb s\u00eb bashku ata tentuan t\u00eb ndalonin sulmin osman mbi Hercegovin\u00eb, pik\u00ebrisht aty n\u00eb Po\u010ditelj. Ata ndihmuan n\u00eb forcimin e qytetit e k\u00ebshtjell\u00ebs s\u00eb tij me materiale, para, ushtri e m\u00ebnyra t\u00eb tjera\u00bb.<\/em> (\u0106. Truhelka: &#8211; Rasulo Hercegovine, Sarajevo 1911, faqe 304).<\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa Ra\u0111e Jerkovi\u0107 mbi k\u00ebt\u00eb tem\u00eb thot\u00eb:- <em>\u00abVet\u00ebm n\u00eb vitin 1471 osmallinjt\u00eb pushtuan Po\u010ditelj, i cili q\u00eb nga viti 1466, i ishte besuar n\u00eb mbrojtje te \u00a0trupave hungareze t\u00eb Mattia Korvin<\/em>\u00bb. ( Dvie stare tvr\u0111ave, Sarajevo 1941, faqe 14).<\/p>\n<p>Porta e lart\u00eb investoi fuqish\u00ebm n\u00eb k\u00ebto zona p\u00ebr nd\u00ebrtime qytetesh t\u00eb reja si; Sarajevo, Mostari, Travnik; objekte si; xhami, rrug\u00eb, ura, hane, tregje etj.T\u00eb gjitha t\u00eb projektuara nga mjesht\u00ebr t\u00eb m\u00ebdhenj t\u00eb koh\u00ebs, sipas stilit otoman.<\/p>\n<p><strong>Gjat\u00eb k\u00ebtyre viteve ( shek. XV-t\u00eb ) BeH u myslimanizua n\u00eb mas\u00ebn 90%.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Sarajevo u themelua n\u00eb vitin 1507 (vjen nga turqishtja; saraj-oborr mbret\u00ebror).<\/strong><\/p>\n<p><strong>N\u00eb vitin 1521 p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb \u00a0nga Porta e Lart\u00eb, u em\u00ebrua n\u00eb \u00a0Sarajev\u00eb, Veziri\u00a0 turk, Gazi \u00a0Husrev \u00a0Beg.<\/strong><\/p>\n<p><strong>(Sot \u00a0Sarajevo ka 500 mij\u00eb banor\u00eb, kurse e gjith\u00eb \u00a0BeH \u00a0ka 4.6 milion banor\u00eb, dhe nj\u00eb \u00a0sip\u00ebrfaqe \u00a0prej \u00a052.197 km<sup>2<\/sup>.)<\/strong><\/p>\n<p>BeH q\u00ebndruan n\u00ebn sundimin otoman deri n\u00eb vitin 1878, kur Kongresi i Berlinit vendosi aneksimin e tyre,Austro-Hungaris\u00eb. Menj\u00ebher\u00eb pas k\u00ebtij vendimi, BeH p\u00ebrjetuan nj\u00eb dram\u00eb kolektive. Tokat e saj deri at\u00ebher\u00eb n\u00ebn sundimin e Port\u00ebs, e n\u00ebn komand\u00ebn e vezir\u00ebve, tani do t\u2019i p\u00ebrkisnin austro-hungarez\u00ebve. K\u00ebshtu shkruhej n\u00eb letra. Realiteti n\u00eb terren u b\u00eb krejt tjet\u00ebr. Dekreti i Sulltanit, q\u00eb hiqte dor\u00eb nga BeH, i mbrriti Vezirit n\u00eb Sarajev\u00eb. Por urdh\u00ebri i k\u00ebtij t\u00eb fundit i dh\u00ebn\u00eb autoriteteve vendore e ushtarake p\u00ebr t\u00ebrheqje, ose mbrinte me vones\u00eb n\u00ebp\u00ebr \u00a0krahina t\u00eb larg\u00ebta, ose kajmekam\u00ebt, p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb e vun\u00eb n\u00eb diskutim. Formacionet e ushtris\u00eb austriake nuk prit\u00ebn marrjen e sundimit konform konventave nd\u00ebrkomb\u00ebtare t\u00eb koh\u00ebs, por filluan sulmet n\u00eb dhjetra drejtime.<\/p>\n<p>Serb\u00ebt, \u00e7etnikisht e si ka\u00e7ak\u00eb, duke p\u00ebrfituar nga situata, filluan sulmet\u00a0 n\u00eb zona e fshatra t\u00eb pa mbrojtura, kryesisht n\u00eb kufi me Serbin\u00eb, duke vrar\u00eb, pla\u00e7kitur, e d\u00ebbuar musliman\u00ebt vendas nga trojet e tyre.<\/p>\n<p>Kakofonis\u00eb s\u00eb beretave, uniformave, xhubletave, tirqeve, u shtohen dhe grupime e \u00e7eta kryengrit\u00ebsish vendas, t\u00eb cil\u00ebt, t\u00eb tradh\u00ebtuar nga t\u00eb gjith\u00eb an\u00ebt, thjesht k\u00ebrkonin t\u00eb mbronin lagjet dhe sht\u00ebpit\u00eb e tyre nga pla\u00e7kit\u00ebsit.<\/p>\n<p>T\u00eb gjith\u00eb luftonin kund\u00ebr t\u00eb gjith\u00ebve\u2026Ata q\u00eb sot ishin aleat\u00eb, t\u00eb nes\u00ebrmen i gjeje kund\u00ebrshtar\u00eb, paradite luftohej e pasdite kafenet\u00eb ishin plot, sikur s\u2019kishte ndodhur asgj\u00eb. T\u00eb nes\u00ebrmen fillonte \u00e7do gj\u00eb nga e para. Gjith\u00eb k\u00ebt\u00eb situat\u00eb si n\u00eb nj\u00eb film pa z\u00eb, e sjell p\u00ebr lexuesin nobelisti Ivo Andri\u0107, tek romani historik\u201dUra\u00a0\u00a0 mbi Drin.\u201d( <em>Na Drinu quprija, Sarajevo-1991<\/em>).<\/p>\n<p>Lexuesit shqiptar i rekomandoj ta krahasoj\u00eb me novel\u00ebn e \u201cfrikshme\u201dt\u00eb Kadares\u00eb,\u201cViti i mbrapshte\u201d- (1915), ku n\u00eb nj\u00eb shesh luftimi aq t\u00eb vog\u00ebl sa Shqip\u00ebria, gjeje turli ushtrish e arm\u00ebsh ,uniformash e mb\u00ebshtet\u00ebsish si; italian\u00eb, francez\u00eb, austrohungarez\u00eb, malazez\u00eb, grek\u00eb, haxhiqamilist\u00eb, toptanist\u00eb, mbeturina t\u00eb ushtris\u00eb turke. E kush nuk vraponte, q\u00ebllonte,\u00a0 b\u00ebrtiste, val\u00ebviste\u00a0 flamuj, caktonte kufij, shpallte republika autonome, nxirrte urdh\u00ebra, ekzekutonte\u00a0 kund\u00ebrshtar\u00eb, b\u00ebnte\u00a0 \u00a0aleanca, em\u00ebronte kryeministra etj.<\/p>\n<p>E till\u00eb ishte edhe situata n\u00eb ato vite t\u00eb mbrapshta boshnjako- hercegovinase.Vet\u00ebm se situata shqiptare ka ndodhur plot 40 vjet me pas. Pra, mes gjith\u00eb k\u00ebsaj katrahure, familjeve vendase u mbeteshin dy rrug\u00eb; t\u00eb mbylleshin brenda avllive me shtat\u00eb \u00e7elsa e t\u00eb prisnin fatin, ose t\u00eb iknin nga syt\u00eb k\u00ebmb\u00ebt sa m\u00eb larg k\u00ebtij realiteti, t\u00eb cilin askush nuk dinte t\u2019u a spjegonte apo t\u2019u jepte garanci.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb situat\u00eb absurde, nj\u00eb pjes\u00eb e mir\u00eb zgjodh\u00ebn variantin e dyt\u00eb; t\u00eb iknin, t\u00eb iknin\u2026kudo qoft\u00eb, vet\u00ebm t\u00eb iknin.T\u00eb par\u00ebt zgjodh\u00ebn Turqin\u00eb. Fundja, me t\u00eb bashkjetuan p\u00ebrmbi kat\u00ebr shekuj. E nuk ishin t\u00eb pak\u00ebt. Me mij\u00ebra e mij\u00ebra.\u00a0 (<em>Sot n\u00eb Turqi num\u00ebrohen mbi nj\u00eb milion boshnjak\u00eb.)\u00a0 <\/em><\/p>\n<p><em>\u00a0<\/em><strong>Edhe grupi i par\u00eb q\u00eb \u201czbarkoi\u201d n\u00eb Durr\u00ebs, n\u00eb vitin 1879, p\u00ebr Anadoll ishte nisur. M\u00eb pas ata ftuan n\u00eb Shqip\u00ebri v\u00ebllez\u00ebr e motra, kush\u00ebrinj, komshinj apo bashkfshatar\u00eb, n\u00eb dy- tre eksode t\u00eb tjera, n\u00eb vitet 1880, 1881, 1884.<\/strong><\/p>\n<p>Austro-Hungaria e mbajti mbret\u00ebrimin e saj n\u00eb BeH p\u00ebr 40 vjet,deri n\u00eb vitin 1918 (pas mbarimit t\u00eb luft\u00ebs \u00a0s\u00eb par\u00eb bot\u00ebrore).<\/p>\n<p>Me 3 n\u00ebntor 1918, BeH b\u00ebhet shtet i pavarur. K\u00ebshilli i Popullit vendosi q\u00eb BeH t\u2019i grupohet bashk\u00ebsis\u00eb s\u00eb shteteve t\u00eb sllav\u00ebve t\u00eb jugut, duke formuar monarkin\u00eb e Jugosllavis\u00eb.<\/p>\n<p>Mbreti i par\u00eb i Jugosllavis\u00eb ishte Pet\u00ebr i Par\u00eb. Ky mbret\u00ebrim e m\u00eb pas socializmi i p\u00ebrbashk\u00ebt me n\u00eb krye Titon, si drejtues e fitues i luft\u00ebs antinaziste, e mbajt\u00ebn BeH brenda Jugosllavis\u00eb deri n\u00eb fillim t\u00eb viteve \u201990, t\u00eb shek XX<sup>te<\/sup>.<\/p>\n<p><strong>Me 1 prill 1992, me referendum popullor BeH u shpall p\u00ebr t\u00eb dyt\u00ebn her\u00eb shtet i pavarur.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Bashkimi Europian e njohu BeH me 6 prill 1992, kurse SHBA e njoh\u00ebn nj\u00eb dit\u00eb m\u00eb pas.<\/strong><\/p>\n<p><strong>N\u00eb prag t\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb, n\u00eb fund t\u00eb vitit 1991 BeH kishte 4.3 milion banor\u00eb. Nga k\u00ebto:-44% ishin boshnjak\u00eb, -31% serb\u00eb, -17% kroat\u00eb e disa pakica, mes tyre dhe nj\u00eb grupim \u00a0shqiptar\u00ebsh.<\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Sulmi serb mbi Sarajev\u00eb dhe mbi t\u00eb gjith\u00eb BeH filloi me 6 prill, 5 dit\u00eb pas referendumit t\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Gjat\u00eb luft\u00ebs 1992-\u201895 kund\u00ebr BeH u p\u00ebrdor\u00ebn: -100 mij\u00eb ushtar\u00eb t\u00eb ushtris\u00eb jugosllave, -100 mij\u00eb paramilitar\u00eb kroat\u00eb t\u00eb BeH, -2400 tanke e mjete t\u00eb blinduara, -1800 avion\u00eb, sisteme raketash dhe artileri e r\u00ebnd\u00eb.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Duhet theksuar q\u00eb para luft\u00ebs serb\u00ebt me politik\u00eb paramenduese kishin \u00e7\u2019armatosur dhe \u00e7\u2018vendosur t\u00ebr\u00eb repartet dhe aerodromet e ushtris\u00eb jugosllave nga territorit boshnjak.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Gjat\u00eb 4 vjet\u00ebve t\u00eb k\u00ebsaj lufte u vran\u00eb 250 mij\u00eb boshnjak\u00eb, 200 mij\u00eb t\u00eb plagosur e t\u00eb gjymtuar (nga k\u00ebta 50 mij\u00eb f\u00ebmij\u00eb). <\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>17 <\/em><\/strong><strong><em>mij\u00eb persona dhe sot rezultojn\u00eb t\u00eb zhdukur, 2.2 milion boshnjak\u00eb u p\u00ebrzun\u00eb me dhun\u00eb nga sht\u00ebpit\u00eb dhe pronat e tyre, si pasoj\u00eb e spastrimit etnik. Ata u vendos\u00ebn n\u00eb 40 vende t\u00eb bot\u00ebs. Vet\u00ebm nj\u00eb milion prej tyre jan\u00eb rikthyer n\u00eb vendlindje.<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong><em>U shkat\u00ebrruan mij\u00ebra xhami, objekte<\/em><\/strong><strong> <em>kulti, vepra arti, nj\u00eb pjes\u00eb e mir\u00eb t\u00eb nd\u00ebrtuar q\u00eb nga koha e sundimit otoman si: Xhamia Alad\u017ea, n\u00eb Fo\u010da -e nd\u00ebrtuar n\u00eb vitin 1551, Xhamia e Sarajev\u00ebs,<\/em><\/strong><em>\u00a0 <strong>m\u00eb e madhja n\u00eb BeH, (viti 1551) ura e famshme e Mostarit, (viti 1556), \u00c7arshia (pazari) e Mostarit, e mbrojtur nga UNESCO, Instituti oriental i Sarajev\u00ebs (m\u00eb i madhi n\u00eb Ballkan), Muzeu komb\u00ebtar, Biblioteka\u00a0 nacionale, etj.<\/strong><\/em><\/p>\n<p><em>Lufta n\u00eb BeH p\u00ebrfundoi me marr\u00ebveshjen e Dejton-it (SHBA) me 21 n\u00ebntor 1995 dhe e firmosur n\u00eb Paris, me 14 dhjetor 1995. <\/em><\/p>\n<p>Popullit boshnjak iu desh\u00ebn mjaft vite p\u00ebr t\u00eb sh\u00ebruar plag\u00ebt e\u00a0 k\u00ebsaj lufte absurde, etnike, m\u00eb e madhja e m\u00eb e r\u00ebnda n\u00eb mes t\u00eb Europ\u00ebs, pas luft\u00ebs s\u00eb dyt\u00eb bot\u00ebrore.<\/p>\n<p>Sot boshnjak\u00ebt punojn\u00eb p\u00ebr t\u2019u integruar si t\u00eb barabart\u00eb me t\u00ebr\u00eb popujt e Europ\u00ebs.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ekskluzivisht p\u00ebr Redaktori.net, Sami Guzina\u00a0 \u00abBonja e Hercegovina jan\u00eb Nj\u00eb. Vet\u00ebm se malet n\u00eb Bosnje jan\u00eb t\u00eb pyll\u00ebzuar, kurse n\u00eb Hercegovin\u00eb, jo.\u00bb &#8211; thot\u00eb shkrimtari boshnjak, Ned\u017eat Ibri\u015dimovi\u0107. Dokumentat e historis\u00eb p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb e p\u00ebrmendin Bosnje-Hercegovin\u00ebn, (BeH &#8211; autori) n\u00eb shekullin e IX-t\u00eb. Ajo u formalizua me kryqin e Pap\u00ebs n\u00eb vitin 1461, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2943,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"footnotes":""},"categories":[10,14],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v22.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Bosnja e Hercegovina jan\u00eb nj\u00eb\/ Sot sh\u00ebnohet Pavar\u00ebsia e k\u00ebtij shteti, ja disa fakte q\u00eb nuk i dinit - Informohu qart\u00ebsisht!<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"sq_AL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Bosnja e Hercegovina jan\u00eb nj\u00eb\/ Sot sh\u00ebnohet Pavar\u00ebsia e k\u00ebtij shteti, ja disa fakte q\u00eb nuk i dinit - Informohu qart\u00ebsisht!\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Ekskluzivisht p\u00ebr Redaktori.net, Sami Guzina\u00a0 \u00abBonja e Hercegovina jan\u00eb Nj\u00eb. Vet\u00ebm se malet n\u00eb Bosnje jan\u00eb t\u00eb pyll\u00ebzuar, kurse n\u00eb Hercegovin\u00eb, jo.\u00bb &#8211; thot\u00eb shkrimtari boshnjak, Ned\u017eat Ibri\u015dimovi\u0107. Dokumentat e historis\u00eb p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb e p\u00ebrmendin Bosnje-Hercegovin\u00ebn, (BeH &#8211; autori) n\u00eb shekullin e IX-t\u00eb. Ajo u formalizua me kryqin e Pap\u00ebs n\u00eb vitin 1461, [&hellip;]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Informohu qart\u00ebsisht!\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2019-03-01T16:54:09+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2019-03-01T16:55:03+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"768\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"http:\/\/redaktori.com\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"http:\/\/redaktori.com\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"10 minuta\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941\",\"url\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941\",\"name\":\"Bosnja e Hercegovina jan\u00eb nj\u00eb\/ Sot sh\u00ebnohet Pavar\u00ebsia e k\u00ebtij shteti, ja disa fakte q\u00eb nuk i dinit - Informohu qart\u00ebsisht!\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg\",\"datePublished\":\"2019-03-01T16:54:09+00:00\",\"dateModified\":\"2019-03-01T16:55:03+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"sq\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg\",\"width\":1024,\"height\":768},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/redaktori.com\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Bosnja e Hercegovina jan\u00eb nj\u00eb\/ Sot sh\u00ebnohet Pavar\u00ebsia e k\u00ebtij shteti, ja disa fakte q\u00eb nuk i dinit\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#website\",\"url\":\"https:\/\/redaktori.com\/\",\"name\":\"http:\/\/redaktori.com - Informohu qart\u00ebsisht!\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/redaktori.com\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"sq\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2\",\"name\":\"http:\/\/redaktori.com\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sq\",\"@id\":\"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"http:\/\/redaktori.com\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Bosnja e Hercegovina jan\u00eb nj\u00eb\/ Sot sh\u00ebnohet Pavar\u00ebsia e k\u00ebtij shteti, ja disa fakte q\u00eb nuk i dinit - Informohu qart\u00ebsisht!","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941","og_locale":"sq_AL","og_type":"article","og_title":"Bosnja e Hercegovina jan\u00eb nj\u00eb\/ Sot sh\u00ebnohet Pavar\u00ebsia e k\u00ebtij shteti, ja disa fakte q\u00eb nuk i dinit - Informohu qart\u00ebsisht!","og_description":"Ekskluzivisht p\u00ebr Redaktori.net, Sami Guzina\u00a0 \u00abBonja e Hercegovina jan\u00eb Nj\u00eb. Vet\u00ebm se malet n\u00eb Bosnje jan\u00eb t\u00eb pyll\u00ebzuar, kurse n\u00eb Hercegovin\u00eb, jo.\u00bb &#8211; thot\u00eb shkrimtari boshnjak, Ned\u017eat Ibri\u015dimovi\u0107. Dokumentat e historis\u00eb p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb e p\u00ebrmendin Bosnje-Hercegovin\u00ebn, (BeH &#8211; autori) n\u00eb shekullin e IX-t\u00eb. Ajo u formalizua me kryqin e Pap\u00ebs n\u00eb vitin 1461, [&hellip;]","og_url":"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941","og_site_name":"Informohu qart\u00ebsisht!","article_published_time":"2019-03-01T16:54:09+00:00","article_modified_time":"2019-03-01T16:55:03+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":768,"url":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"http:\/\/redaktori.com","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Written by":"http:\/\/redaktori.com","Est. reading time":"10 minuta"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941","url":"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941","name":"Bosnja e Hercegovina jan\u00eb nj\u00eb\/ Sot sh\u00ebnohet Pavar\u00ebsia e k\u00ebtij shteti, ja disa fakte q\u00eb nuk i dinit - Informohu qart\u00ebsisht!","isPartOf":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg","datePublished":"2019-03-01T16:54:09+00:00","dateModified":"2019-03-01T16:55:03+00:00","author":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941#breadcrumb"},"inLanguage":"sq","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/redaktori.com\/?p=2941"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq","@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941#primaryimage","url":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg","contentUrl":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg","width":1024,"height":768},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/redaktori.com\/?p=2941#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/redaktori.com\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Bosnja e Hercegovina jan\u00eb nj\u00eb\/ Sot sh\u00ebnohet Pavar\u00ebsia e k\u00ebtij shteti, ja disa fakte q\u00eb nuk i dinit"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/redaktori.com\/#website","url":"https:\/\/redaktori.com\/","name":"http:\/\/redaktori.com - Informohu qart\u00ebsisht!","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/redaktori.com\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"sq"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/470e9b98b348cb5da953e2daff276aa2","name":"http:\/\/redaktori.com","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sq","@id":"https:\/\/redaktori.com\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/5555287f41529e19277415e6cb9cfb4c?s=96&d=mm&r=g","caption":"http:\/\/redaktori.com"}}]}},"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg","blog_post_layout_featured_media_urls":{"thumbnail":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina-150x150.jpg",150,150,true],"full":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg",1024,768,false]},"categories_names":{"10":{"name":"Histori","link":"https:\/\/redaktori.com\/?cat=10"},"14":{"name":"Kultur\u00eb","link":"https:\/\/redaktori.com\/?cat=14"}},"tags_names":[],"comments_number":"0","wpmagazine_modules_lite_featured_media_urls":{"thumbnail":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina-150x150.jpg",150,150,true],"cvmm-medium":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg",300,225,false],"cvmm-medium-plus":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg",276,207,false],"cvmm-portrait":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg",400,300,false],"cvmm-medium-square":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg",600,450,false],"cvmm-large":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg",1024,768,false],"cvmm-small":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg",127,95,false],"full":["https:\/\/redaktori.com\/wp-content\/uploads\/2019\/03\/bosnja-hercegovina.jpg",1024,768,false]},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2941"}],"collection":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2941"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2941\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2942,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2941\/revisions\/2942"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/2943"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2941"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2941"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/redaktori.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2941"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}