Brenda pak dit\u00ebsh bota do t\u00eb sh\u00ebnoj\u00eb p\u00ebrvjetorin e 80-t\u00eb e fillimit t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore. Sergey Ivanov, ish Minist\u00ebr i Mbrojtjes i Rusis\u00eb dhe ish Shef i Stafit i Kremlinit, ka folur rreth kund\u00ebrshtis\u00eb prapa Traktatit t\u00eb Mossulmimit t\u00eb 1939 midis Bashkimit Sovjetik dhe Gjermanis\u00eb naziste. Aktualisht, Sergey Ivanov \u00ebsht\u00eb P\u00ebrfaq\u00ebsuesi Special i Presidentit t\u00eb Federat\u00ebs Ruse p\u00ebr \u00c7\u00ebshtjet e Aktiviteteve Mjedisore, Mjedisit e Transportit dhe \u00ebsht\u00eb President i Shoqat\u00ebs Historike Ushtarake Ruse. Bashkimi Sovjetik dhe Gjermania n\u00ebnshkruan Paktin Molotov \u2013 Ribbentrop m\u00eb 23 gusht 1939. Nj\u00eb protokoll sekret q\u00eb vendoste \u201csferat e interesave\u201d midis t\u00eb dy vendeve u n\u00ebnshkrua nj\u00ebkoh\u00ebsisht me paktin. Sipas dokumentit, sfera e influenc\u00ebs e Bashkimit Sovjetik p\u00ebrfshinte Lituanin\u00eb, Estonin\u00eb, Bjellorusin\u00eb Per\u00ebndimore, Ukrain\u00ebn Per\u00ebndimore dhe Besarabin\u00eb, si dhe e shtynte m\u00eb n\u00eb per\u00ebndim kufirin europian t\u00eb vendit.<\/p>\n
Marr\u00ebdh\u00ebniet midis Bashkimit Sovjetik dhe Gjermanis\u00eb u p\u00ebrkeq\u00ebsuan ndjesh\u00ebm pas ardhjes n\u00eb fuqi t\u00eb Hitlerit. Kur ndodhi sakt\u00ebsisht ky p\u00ebrkeq\u00ebsim, pse dhe me iniciativ\u00ebn e kujt ndodhi?<\/strong><\/p>\n N\u00eb vitet 1930, Bashkimi Sovjetik ishte qartazi antifashist dhe, p\u00ebr pasoj\u00eb, antigjerman. Marr\u00ebdh\u00ebniet e tij me Gjermanin\u00eb nis\u00ebn t\u00eb ndryshojn\u00eb gradualisht vet\u00ebm pas Marr\u00ebveshjes s\u00eb Mynihut, me Berlinin q\u00eb mori iniciativ\u00ebn, fillimisht n\u00eb form\u00ebn e diskutimit t\u00eb pozicionit sovjetik. Megjithat\u00eb, t\u00eb fokusuar n\u00eb formimin e nj\u00eb koalicioni me Britanin\u00eb e Madhe dhe Franc\u00ebn, lider\u00ebt sovjetik\u00eb qen\u00eb dyshues dhe ngurrues n\u00eb plot\u00ebsimin e propozimeve gjermane. Si\u00e7 pranohet nga historian\u00eb t\u00eb shquar, edhe per\u00ebndimor\u00eb, deri n\u00eb mesin e gushtit 1939, menj\u00ebher\u00eb pas d\u00ebshtimit t\u00eb negociatave tripal\u00ebshe, Stalini synonte q\u00eb t\u00eb krijonte nj\u00eb koalicion antiHitler q\u00eb t\u00eb p\u00ebrfshinte Bashkimin Sovjetik, Franc\u00ebn dhe Britanin\u00eb e Madhe. N\u00eb Bashkimin Sovjetik qen\u00eb t\u00eb vet\u00ebdijsh\u00ebm se koncepti i politik\u00ebs s\u00eb jashtm\u00eb i Rajhut t\u00eb Tret\u00eb ishte drejtp\u00ebrs\u00ebdrejti i lidhur dhe i shkrir\u00eb me deklarimet naziste rreth \u201chap\u00ebsir\u00ebs jetike\u201d jo diku n\u00eb Afrik\u00eb, por n\u00eb Lindje, si\u00e7 thoshte Hitleri, n\u00eb trojet slave. P\u00ebr pasoj\u00eb, Berlini ishte armiku yn\u00eb kryesor.<\/p>\n Por \u00e7far\u00eb duhej t\u00eb b\u00ebnte Stalini kur negociatat me francez\u00ebt dhe britanik\u00ebt kishin d\u00ebshtuar dhe Gjermania ishte gati t\u00eb sulmonte Polonin\u00eb? Duke pasur parasysh konfliktin n\u00eb Khalkhin Gol, m\u00eb s\u00eb pari ai duhej t\u00eb mendonte p\u00ebr sigurin\u00eb komb\u00ebtare dhe shtet\u00ebrore t\u00eb vendit. I duhej q\u00eb ta vononte nisjen e luft\u00ebs me Gjermanin\u00eb. Pse Bashkimi Sovjetik duhet t\u00eb ishte i pari q\u00eb t\u00eb hynte n\u00eb luft\u00eb me Gjermanin\u00eb, n\u00eb kund\u00ebrshtim me opinionin e deklaruar qartazi t\u00eb qeveris\u00eb polake? Pse Bashkimi Sovjetik duhet t\u00eb ndihmonte polak\u00ebt dhe t\u2019i d\u00ebrgonte ushtar\u00ebt e tij q\u00eb t\u00eb vdisnin p\u00ebr hat\u00ebr t\u00eb Polonis\u00eb, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb Britania e Madhe dhe Franca nuk donin t\u00eb luftonin me Gjermanin\u00eb?<\/p>\n Pse d\u00ebshtuan negociatat anglo \u2013 franko \u2013 sovjetike e mbajtura n\u00eb Mosk\u00eb n\u00eb ver\u00ebn e 1939? Shpesh d\u00ebgjojm\u00eb t\u00eb thuhet se lidershipi sovjetik q\u00ebllimisht e sabotoi n\u00ebnshkrimin e marr\u00ebveshjes me Franc\u00ebn dhe Mbret\u00ebrin\u00eb e Bashkuar, dhe se i gjith\u00eb procesi i negociimit nuk ishte gj\u00eb tjet\u00ebr ve\u00e7se nj\u00eb teat\u00ebr me q\u00ebllim q\u00eb ta nxiste Hitlerin t\u00eb p\u00ebrfundonte nj\u00eb marr\u00ebveshje me Bashkimin Sovjetik.<\/strong><\/p>\n Ka pasur akuza t\u00eb tilla; edhe tani shpesh i d\u00ebgjojm\u00eb q\u00eb t\u00eb p\u00ebrs\u00ebriten. Por n\u00ebqoft\u00ebse shikojm\u00eb n\u00eb negociatat anglo \u2013 franko \u2013 sovjetike n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb m\u00eb t\u00eb detajuar, do ta kuptojm\u00eb falsitetin e akuzave t\u00eb tilla. Le t\u2019i shikojm\u00eb nga af\u00ebr. M\u00eb 18 mars, qeveria britanike i k\u00ebrkoi Bashkimit Sovjetik dhe nj\u00eb numri vendesh t\u00eb tjera lidhur me pozicionin e tyre n\u00eb rastin e nj\u00eb sulmi gjerman ndaj Rumanis\u00eb. Nga ana e saj, Moska sugjeroi thirrjen e nj\u00eb conference nd\u00ebrkomb\u00ebtare q\u00eb t\u00eb p\u00ebrfshinte vendet europianolindore, duke e larguar mund\u00ebsin\u00eb e diskutimit t\u00eb fatit t\u00eb Rumanis\u00eb apo Polonis\u00eb me Mbret\u00ebrin\u00eb e Bashkuar pa klonsultuar p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e k\u00ebtyre dy shteteve m\u00eb t\u00eb interesuara. M\u00eb pas Londra sugjeroi n\u00ebnshkrimin e nj\u00eb deklarate t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt, por Polonia refuzoi ta b\u00ebnte nj\u00eb gj\u00eb t\u00eb till\u00eb! Dhe si mund t\u00eb n\u00ebnshkruante njeriu nj\u00eb deklarat\u00eb p\u00ebr mbrojtjen e Polonis\u00eb pa vet\u00eb Polonin\u00eb? N\u00eb at\u00eb koh\u00eb, askush nuk mund t\u00eb garantonte se Polonia nuk do t\u2019i n\u00ebnshtrohej presionit t\u00eb Hitlerit dhe t\u00eb plot\u00ebsonte k\u00ebrkesat e Gjermanis\u00eb pa nj\u00eb luft\u00eb. Si rezultat i k\u00ebtij zhvillimi, Polonia do t\u00eb b\u00ebhej vasale e Gjermanis\u00eb, partneri i vog\u00ebl i koalicionit t\u00eb saj. pastaj skenari i sulmit t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb Gjermanis\u00eb dhe Polonis\u00eb kund\u00ebr Bashkimit Sovjetik dhe unifikimi i kapaciteteve ushtarake t\u00eb t\u00eb dy shteteve bazuar n\u00eb armiq\u00ebsin\u00eb e p\u00ebrbashk\u00ebt ndaj Bashkimit Sovjetik do t\u00eb b\u00ebhej m\u00eb i mundsh\u00ebm.<\/p>\n Lejom\u00ebni t\u2019ju kujtoj se n\u00eb janarin e 1939, gjat\u00eb negociatave Ribbentrop \u2013 Beck, q\u00eb ishte n\u00eb thelb ajo \u00e7ka Ministri i Jasht\u00ebm gjerman i ofroi Polonis\u00eb. Si\u00e7 e dim\u00eb sot, inteligjenca sovjetike informoi Kremlinin rreth p\u00ebrmbajtjes s\u00eb k\u00ebtyre bisedimeve. Por pika ky\u00e7e \u00ebsht\u00eb se m\u00eb 31 mars Mbret\u00ebria e Bashkuar i dha Polonis\u00eb garanci unilaterale t\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb, s\u00ebrish pa u konsultuar me Bashkimin Sovjetik, prapa kurrizit t\u00eb tij. Megjithat\u00eb, m\u00eb 17 prill, Moska i ofroi Londr\u00ebs dhe Parisit q\u00eb t\u00eb p\u00ebrfundonin nj\u00eb marr\u00ebveshje tripal\u00ebshe lidhur me asistenc\u00ebn reciproke. Por pozicioni i qeveris\u00eb polake dhe i qeverive t\u00eb shteteve balltike mbeti s\u00ebrish shk\u00ebmbi bllokues n\u00eb negociata. Bashkimi Sovjetik nuk kishte kufi t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt me Gjermanin\u00eb. Si mund t\u00eb niste Bashkimi Sovjetik nj\u00eb luft\u00eb me Hitlerin, nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb Polonia dhe shtetet balltike po thonin n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb ps\u00ebritur se \u201casnj\u00eb ushtar sovjetik nuk do t\u00eb lejohej t\u00eb hynte n\u00eb territorin e tyre\u201d dhe refuzuan t\u00eb diskutonin \u00e7do garanci t\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb dhe integritetit territlrial t\u00eb tyre nga Bashkimi Sovjetik? Qe qasja jokonstruktive e k\u00ebtyre shteteve, pozicioni iracional antisovjetik i elit\u00ebs polake q\u00eb e b\u00ebri t\u00eb pamundur \u00e7do diskutim apo edhe n\u00ebnshkrimin e \u00e7do lloj konvente ushtarake q\u00eb krijonte nj\u00eb Antant\u00eb t\u00eb re t\u00eb modeluar sipas Luft\u00ebs s\u00eb Par\u00eb Bot\u00ebrore dhe t\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsuar nga Bashkimi Sovjetik, Britania dhe Franca. Prapseprap, deri n\u00eb fund Kremlini po p\u00ebrpiqej t\u00eb b\u00ebnte di\u00e7ka \u2013 ne dim\u00eb se n\u00eb gusht t\u00eb 1939 misione britanike dhe franceze erdh\u00ebn n\u00eb Mosk\u00eb dhe qe vet\u00ebm gjat\u00eb k\u00ebtyre bisedimeve q\u00eb rezultoi se do t\u00eb ishte e pamundur t\u00eb n\u00ebnshkruhej di\u00e7ka tjet\u00ebr p\u00ebrve\u00e7se \u201cdeklarimit t\u00eb q\u00ebllimit\u201d dhe qe e pamundur t\u00eb bindej Polonia ta pranonte asistenc\u00ebn sovjetike. Qe vet\u00ebm at\u00ebhere q\u00eb Kremlini vendosi n\u00eb favor t\u00eb kontakteve me Berlinin.<\/p>\n A pati ndonj\u00eb diskutim n\u00eb rrethin e Stalinit lidhur me strategjin\u00eb sovjetike n\u00eb raport me Gjermanin\u00eb? A pati consensus n\u00eb lidershipin sovjetik lidhur me nevoj\u00ebn e n\u00ebnshkrimit t\u00eb nj\u00eb marr\u00ebveshjeje mossulmimi?<\/strong><\/p>\n N\u00eb at\u00eb koh\u00eb nj\u00eb grup i vog\u00ebl i lider\u00ebve t\u00eb vendit ishte i p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb \u00e7\u00ebshtje t\u00eb tilla. P\u00ebrve\u00e7 Stalinit, p\u00ebrfshinte Vyacheslav Molotov, Andrei Zhdanov, Georgy Malenkov dhe disa t\u00eb tjer\u00eb. P\u00ebr sa u p\u00ebrket ushtarak\u00ebve, Komisari i Mbrojtjes s\u00eb Bashkimit Sovjetik Clement Voroshilov duhet t\u00eb p\u00ebrmendet i pari. Nga analizimi i kursit politik t\u00eb demokracive per\u00ebndimore dhe atij t\u00eb negociatave tripal\u00ebshe, nuk kishte dyshim se britanik\u00ebt dhe francez\u00ebt po k\u00ebrkonin q\u00eb ta kanalizonin agresionin gjerman nga lindja. K\u00ebshtu q\u00eb pati nj\u00eb consensus t\u00eb plot\u00eb midis lider\u00ebve sovjetik\u00eb lidhur me n\u00ebnshkrimin e nj\u00eb marr\u00ebveshjeje mossulmimi me Gjermanin\u00eb. Kur gjat\u00eb negociatave tripal\u00ebshe u b\u00eb e qart\u00eb se konventa ushtarake me Britanin\u00eb dhe Franc\u00ebn nuk mund t\u00eb arrihej, Bashkimi Sovjetik n\u00ebnshkroi nj\u00eb marr\u00ebveshje huaje me Gjermanin\u00eb m\u00eb 19 gusht. M\u00eb 23 gusht u n\u00ebnshkrua marr\u00ebveshja e mossulmimit dhe protokolli sekret shtes\u00eb i saj.<\/p>\n Sipas mendimit tuaj, a do t\u00eb kishte qen\u00eb n\u00eb gjendje Polonia t\u00eb merrte ndihm\u00eb nga Franca dhe Anglia sikur Ushtria e Kuqe t\u00eb mos e kishte kaluar kufirin lindor t\u00eb saj m\u00eb 17 shtator?<\/strong><\/p>\n Polonia u d\u00ebnua nga arrogance e lidershipit t\u00eb saj, q\u00eb i kishte refuzuar iniciativat sovjetike p\u00ebr t\u00eb krijuar nj\u00eb sistem sigurie kolektive n\u00eb Europ\u00eb, si edhe nga ngurrimi francez p\u00ebr ta \u201cshp\u00ebtuar\u201d at\u00eb. M\u00eb 17 shtator, trupa kryesore e ushtris\u00eb polake ishte e shkat\u00ebrruar ose e rrethuar. Trupat gjermane izoluan Varshav\u00ebn \u2013 qendr\u00ebn e administrat\u00ebs ushtarake dhe politike t\u00eb vendit; qeveria e vendit doli n\u00eb ekzil dhe po p\u00ebrgatitej tashm\u00eb ta kalonte kufirin. P\u00ebrpara shp\u00ebrthimit t\u00eb luftimeve, shumica e flot\u00ebs polake i qe bashkuar flot\u00ebs angleze, duke e braktisur \u00e7do p\u00ebrpjekje p\u00ebr t\u2019i mbrojtur brigjet e saj. \u00c7far\u00eb ka p\u00ebr t\u00eb folur n\u00eb rast se, duke filluar nga 9 shtatori, lidershipi polak nisi bisedimet me Franc\u00ebn p\u00ebr dh\u00ebnien e azilit qeveris\u00eb polake? Kjo do t\u00eb thot\u00eb se ata e kishin p\u00ebrcaktuar gjith\u00e7ka dhe vendos\u00ebn t\u00eb largohen.<\/p>\n Me q\u00eb ra fjala, Presidenti i Polonis\u00eb e la Varshav\u00ebn dit\u00ebn q\u00eb filloi lufta, m\u00eb 1 shtator. M\u00eb 4 shtator, nisi evakuimi i institucioneve qeveritare. M\u00eb 5 shtator, qeveria u largua nga vendi dhe nat\u00ebn e 7 shtatorit Komandanti i P\u00ebrgjithsh\u00ebm i ushtris\u00eb polake Ed\u00ebard Rydz-\u015amig\u0142y u largua nga vendi. Sikur Britania dhe Franca do t\u00eb kishin dashur realisht ta ndihmonin Polonin\u00eb, ata leht\u00ebsisht mund ta kishin shkat\u00ebrruar barrier\u00ebn e dob\u00ebt gjermane n\u00eb kufirin gjermano \u2013 francez, ku superioriteti i tyre ishte d\u00ebrrmues. Por nuk e b\u00ebn\u00eb kurr\u00eb nj\u00eb gj\u00eb t\u00eb till\u00eb. Nuk \u00ebsht\u00eb rast\u00ebsi q\u00eb n\u00eb Per\u00ebndim kjo periudh\u00eb e e luft\u00ebs quhet \u201clufta e \u00e7uditshme\u201d. M\u00eb 21 n\u00ebntor qeveria franceze krijoi nj\u00eb \u201csh\u00ebrbim arg\u00ebtimi n\u00eb ushtri, ku dh\u00ebnia e alkoolit shtes\u00eb ushtar\u00ebve u diskutua n\u00eb Parlament, u hoq taksa e letrave t\u00eb bixhozit p\u00ebr ushtrin\u00eb \u201caktive\u201d, blen\u00eb gjithashtu 10000 topa futbolli\u2026<\/p>\n Sikur t\u00eb mos kishte pasur fushat\u00eb polake, ndoshta Ushtria e Kuqe do t\u00eb kishte qen\u00eb m\u00eb leht\u00eb p\u00ebr t\u2019u mbrojtur ndaj gjerman\u00ebve n\u00eb \u201clinj\u00ebn Stalin\u201d tashm\u00eb t\u00eb p\u00ebrgatitur?<\/strong><\/p>\n T\u00eb gjitha linjat mbrojt\u00ebse e krijuara p\u00ebrpara Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore n\u00eb vendet europiane d\u00ebshtuan; ato q\u00eb u sulmuan eventualisht u dep\u00ebrtuan ose u dor\u00ebzuan. N\u00eb k\u00ebt\u00eb luft\u00eb t\u00eb l\u00ebvizshme, larg\u00ebsit\u00eb kishin m\u00eb shum\u00eb vler\u00eb sesa kufijt\u00eb. Sikur Gjermania t\u00eb ishte duke e p\u00ebrgatitur nj\u00eb sulm kund\u00ebr kufirit verior t\u00eb Bashkimit Sovjetik m\u00eb 16 shtator 1939, shanset p\u00ebr mbajtjen e Leningradit do t\u00eb kishin qen\u00eb shum\u00eb t\u00eb pakta; Minsku dhe Kievi do t\u00eb kishin r\u00ebn\u00eb akoma m\u00eb p\u00ebrpara. Por, m\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishmja, do t\u00eb kishte pasur mund\u00ebsi m\u00eb t\u00eb pakta p\u00ebr t\u2019i evakuuar nd\u00ebrmarrjet e mbrojtjes; edhe sikur t\u2019ia kishim dal\u00eb me sukses m\u00eb 1941, praktikisht nuk do t\u00eb kishte asgj\u00eb p\u00ebr ne q\u00eb t\u00eb luftonim m\u00eb 1942.<\/p>\n Sikur t\u00eb mos kishte pasur pakt, m\u00eb 1941 trupat gjermane nuk do t\u00eb kishin luftuar 500 kilometra n\u00eb Bjellorusin\u00eb Per\u00ebndimore dhe n\u00eb Ukrain\u00eb. Ato do t\u00eb kishin nisur nj\u00eb sulm nga nj\u00eb pozicion shum\u00eb m\u00eb i avantazhuar dhe do ta arrinin Mosk\u00ebn dhe Leningradin shum\u00eb m\u00eb shpejt nga sa ia arrit\u00ebn. A do t\u00eb kishte mbijetuar Moska n\u00eb k\u00ebt\u00eb rast? N\u00eb ver\u00ebn e 1941, duke fituar m\u00eb shum\u00eb koh\u00eb n\u00eb shk\u00ebmbim t\u00eb territorit t\u00eb tyre, komanda sovjetike qe n\u00eb gjendje q\u00eb t\u00eb mobilizonte dhe t\u00eb armatoste dhjet\u00ebra divizione, t\u00eb cilat eventualisht arrit\u00ebn q\u00eb ta stabilizonin frontin dhe t\u2019i zmbrapsin gjerman\u00ebt nga Moska.<\/p>\n Si e preku shoq\u00ebrin\u00eb sovjetike ndryshimi n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet sovjeto \u2013 gjermane? Deri n\u00eb \u00e7far\u00eb mase refuzimi i kritik\u00ebs s\u00eb ashp\u00ebr t\u00eb nazist\u00ebve e \u00e7orientoi shoq\u00ebrin\u00eb dhe elit\u00ebn sunduese n\u00eb fillimet e viteve 1940?<\/strong><\/p>\n Komunist\u00ebt e vendeve t\u00eb ndryshme u shtang\u00ebn kur kritikat ndaj Gjermanis\u00eb naziste ndaluan pas n\u00ebnshkrimit t\u00eb Paktit t\u00eb Mossulmimit, por askush nuk foli publikisht. Brenda vendit, njer\u00ebzit gjithashtu b\u00ebnin t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn pyetje. Megjithat\u00eb, shumica d\u00ebrrmuese e popullsis\u00eb e kuptoi se trajtati me Gjermanin\u00eb qe nj\u00eb hap i detyruar. P\u00ebrderisa Gjermania mbetej nj\u00eb shtet nazist me nj\u00eb ideologji mizantropike dhe plane agresive, nuk pati asnj\u00eb dyshim se traktati qe nj\u00eb manov\u00ebr e p\u00ebrkohshme. Ushtarak\u00ebt e kuptuan k\u00ebt\u00eb m\u00eb mir\u00eb se kushdo tjet\u00ebr.<\/p>\n Cili qe reagimi i Japonis\u00eb ndaj traktatit sovjeto \u2013 gjerman?<\/strong><\/p>\n P\u00ebr japonez\u00ebt kjo qe si nj\u00eb rrufe n\u00eb qiell t\u00eb past\u00ebr. Pa e konsultuar aleatin e saj, Gjermania n\u00ebnshkroi nj\u00eb Pakt Mossulmimi me Bashkimin Sovjetik nd\u00ebrkoh\u00eb q\u00eb japonez\u00ebt po luftonin me trupat sovjetike dhe mongole n\u00eb Khalkhin Gol. Si rezultat, marr\u00ebveshja e n\u00ebnshkruar nga aleati i saj e detyroi qeverin\u00eb japoneze t\u00eb dor\u00ebhiqet! Besoj se humbja n\u00eb Khalkhin Gol dhe traktati sovjeto \u2013 gjerman e kthyen vektorin e agresionit japonez nga jugu. L\u00ebvizja e Hitlerit, q\u00eb papritmas n\u00ebnshkroi nj\u00eb traktat me Bashkimin Sovjetik, rezultoi n\u00eb uljen e besimit t\u00eb Tokios n\u00eb Fyhrerin e Rajhut t\u00eb Tret\u00eb.<\/p>\n Si\u00e7 e dim\u00eb, Protokolli Sekret i Paktit t\u00eb Mossulmimit sovjeto \u2013 gjerman u d\u00ebnua nga Kongresi i Deputet\u00ebve t\u00eb Popullit t\u00eb Bashkimit Sovjetik m\u00eb 24 dhjetor 1989. N\u00eb drit\u00ebn e kushteve t\u00eb reja, a mund t\u2019ia vlente t\u00eb merrej n\u00eb konsiderat\u00eb abrogimi i k\u00ebtij vendimi?<\/strong><\/p>\n Si suksesore e Bashkimit Sovjetik, Federata Ruse sigurisht q\u00eb e ka mund\u00ebsin\u00eb ta b\u00ebj\u00eb nj\u00eb gj\u00eb t\u00eb till\u00eb. Problem \u00ebsht\u00eb se ne kemi vuajtur tashm\u00eb t\u00eb gjith\u00eb efektet negative e adoptimit t\u00eb k\u00ebsaj marr\u00ebveshjeje, p\u00ebrderisa i sh\u00ebrbeu kauz\u00ebs s\u00eb \u00e7armatimit ton\u00eb diplomatik, ideologjik dhe aktual p\u00ebrpara Per\u00ebndimit n\u00eb koh\u00ebn e Perestrojk\u00ebs dhe n\u00eb vitet \u201890. Sot nuk do t\u00eb kishte asnj\u00eb ngut lidhur me k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje. Historian\u00ebt dhe jurist\u00ebt kan\u00eb koh\u00eb q\u00eb ta investigojn\u00eb situat\u00ebn dhe t\u00eb japin verdiktin e tyre; m\u00eb pas, bazuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb verdict, shoq\u00ebria jon\u00eb duhet t\u00eb vendos\u00eb, qoft\u00eb pavar\u00ebsisht apo n\u00ebp\u00ebrmjet p\u00ebrfaq\u00ebsimit ligjor, sesi ta trajtoj\u00eb protokollin sekret dhe n\u00ebse ta anulloj\u00eb apo jo vendimin e Kongresit t\u00eb Deputet\u00ebve t\u00eb Popullit.<\/p>\n N\u00eb dit\u00ebt e sotme Per\u00ebndimi b\u00ebn shpesh filma dhe seriale q\u00eb drejtp\u00ebrs\u00ebdrejti ose jo e tregojn\u00eb Rusin\u00eb dhe Bashkimin Sovjetik n\u00eb drit\u00eb t\u00eb keqe; Kursk dhe Chernobyl jan\u00eb shembujt m\u00eb t\u00eb fundit. a mund t\u00eb supozojm\u00eb se n\u00ebnshkrimi i nj\u00eb pakti mossulmimi mund t\u00eb b\u00ebhet fare mir\u00eb deridiku objekti i nj\u00eb pune t\u00eb till\u00eb. A nuk duhet t\u00eb zbatojm\u00eb parimin e reciprocitetit dhe t\u00eb b\u00ebjm\u00eb nj\u00eb film, t\u00eb themi, rreth Marr\u00ebveshjes s\u00eb Mynihut t\u00eb 1938?<\/strong><\/p>\n Shembujt q\u00eb ju jepni ilustrojn\u00eb jo vet\u00ebm tez\u00ebn rreth vektorit antirus t\u00eb k\u00ebtyre filmave, por edhe suksesin komercial t\u00eb tyre. shum\u00eb shpesh, k\u00ebrkesa p\u00ebr filma t\u00eb tilla n\u00eb audienc\u00ebn per\u00ebndimore ju lejon q\u00eb t\u00eb nxirrni koston e prodhimit t\u00eb tyre p\u00ebr shkak t\u00eb nxjerrjes n\u00eb shkall\u00eb t\u00eb gjer\u00eb. N\u00ebqoft\u00ebse dikush arrin q\u00eb t\u00eb realizoj\u00eb nj\u00eb skenar t\u00eb mir\u00eb rreth Marr\u00ebveshjes s\u00eb Mynihut t\u00eb 1938 apo t\u00eb ndonj\u00eb ngjarjeje tjet\u00ebr dhe nxjerr nj\u00eb prodhim t\u00eb mir\u00eb prej tij, at\u00ebhere pse jo? Por b\u00ebrja e nj\u00eb filmi t\u00eb kushtuesh\u00ebm thjesh p\u00ebr t\u00eb goditur dik\u00eb n\u00eb Per\u00ebndim \u00ebsht\u00eb nj\u00eb q\u00ebllim q\u00eb nuk e justifikon mjetin.<\/p>\n (nga\u00a0Sputnik<\/em>)<\/p>\n P\u00ebrgatiti: ARMIN TIRANA \/ bota.al<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Brenda pak dit\u00ebsh bota do t\u00eb sh\u00ebnoj\u00eb p\u00ebrvjetorin e 80-t\u00eb e fillimit t\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore. Sergey Ivanov, ish Minist\u00ebr i Mbrojtjes i Rusis\u00eb dhe ish Shef i Stafit i Kremlinit, ka folur rreth kund\u00ebrshtis\u00eb prapa Traktatit t\u00eb Mossulmimit t\u00eb 1939 midis Bashkimit Sovjetik dhe Gjermanis\u00eb naziste. Aktualisht, Sergey Ivanov \u00ebsht\u00eb P\u00ebrfaq\u00ebsuesi Special i […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":15981,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"footnotes":""},"categories":[10,3,14,15],"tags":[],"yoast_head":"\n