\u201cShkenca nuk mund t\u00eb jet\u00eb e anshme\u201d. Kjo \u00ebsht\u00eb ajo \u00e7ka theksohet n\u00eb nj\u00eb apel t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt q\u00eb 250 shkenc\u00ebtar\u00eb dhe k\u00ebshilltar\u00eb shkencor\u00eb u kan\u00eb drejtuar gazetar\u00ebve. \u201cNjohurit\u00eb tona nuk mund t\u00eb jen\u00eb nj\u00eb supermarket, n\u00eb t\u00eb cilin ne mund t\u00eb zgjedhim vet\u00ebm at\u00eb q\u00eb na p\u00ebrshtatet dhe t\u00eb l\u00ebm\u00eb n\u00eb raft \u00e7far\u00eb \u00ebsht\u00eb n\u00eb kund\u00ebrshtim me at\u00eb q\u00eb mendojm\u00eb ne\u201d, thuhet n\u00eb shkrimin e publikuar fillimisht n\u00eb francezen \u201cL\u2019Opinion\u201d e m\u00eb pas n\u00eb \u201cLe Soleil\u201d n\u00eb Kanada, n\u00eb Zvic\u00ebr nga Heidi.news dhe n\u00eb Belgjik\u00eb nga \u201cLa Libre\u201d.<\/p>\n
Shkenc\u00ebtar\u00ebt shprehen t\u00eb shqet\u00ebsuar n\u00eb lidhje me m\u00ebnyr\u00ebn si e trajton media informacionin shkencor dhe p\u00ebr vendin q\u00eb i rezervohet n\u00eb debatet p\u00ebr shoq\u00ebrin\u00eb. Ata thon\u00eb se n\u00eb koh\u00ebn kur mungesa e besimit te mediat \u00ebsht\u00eb rritur, \u00ebsht\u00eb e domosdoshme q\u00eb argumentet me karakter shkencor t\u2019i komunikohen publikut pa d\u00ebshir\u00ebn p\u00ebr sensacion dhe pa shtremb\u00ebrime ideologjike.<\/p>\n
\u201cGazetar\u00ebt n\u00eb nj\u00eb demokraci kan\u00eb nj\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi t\u00eb madhe sepse cil\u00ebsia e debatit publik dhe zgjedhjet q\u00eb rrjedhin varen nga liria q\u00eb kan\u00eb dhe cil\u00ebsia e informacionit q\u00eb japin. Metoda shkencore, nga ana e saj, lejon t\u00eb prodhoj\u00eb njohuri t\u00eb besueshme q\u00eb mund t\u00eb sh\u00ebrbejn\u00eb si baz\u00eb p\u00ebr reflektim p\u00ebr politikat publike q\u00eb merren me \u00e7\u00ebshtje komplekse si\u00e7 jan\u00eb ushqimi, sh\u00ebndeti publik ose ekologjia\u201d, thuhet n\u00eb apelin e shkenc\u00ebtar\u00ebve.<\/p>\n
\u201c\u00cbsht\u00eb e qart\u00eb se komuniteti shkencor dhe gazetar\u00ebt duhet t\u00eb punojn\u00eb krah p\u00ebr krah; i pari nuk duhet t\u00eb izoloj\u00eb veten nga mediat p\u00ebr shkak t\u00eb frik\u00ebs se puna e tij do t\u00eb shtremb\u00ebrohet, nd\u00ebrsa t\u00eb dyt\u00ebt nuk mund t\u00eb maskojn\u00eb pun\u00ebn e komunitetit shkencor, as faktet. \u00cbsht\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb pik\u00eb t\u00eb fundit q\u00eb ne duam t\u00eb paralajm\u00ebrojm\u00eb mediat. Sot po d\u00ebshmojm\u00eb nj\u00eb shp\u00ebrdorim gjithnj\u00eb e m\u00eb t\u00eb madh t\u00eb pun\u00ebs s\u00eb shkenc\u00ebtar\u00ebve. Rezultatet e tyre shpesh paraqiten vet\u00ebm n\u00ebse ato p\u00ebrforcojn\u00eb mendimet ekzistuese\u201d, thuhet m\u00eb tej.<\/p>\n
Shkenc\u00ebtar\u00ebt thon\u00eb se bien dakord mes tyre p\u00ebr disa \u00e7\u00ebshtje si:<\/p>\n
Sh\u00ebndeti<\/strong><\/p>\n Raporti risqe-p\u00ebrfitim i vaksinave \u00ebsht\u00eb \u00ebsht\u00eb padyshim n\u00eb favor t\u00eb vaksinimit \u00a0Nuk ka d\u00ebshmi p\u00ebr efikasitetin e produkteve homeopatike<\/p>\n Agrikultur\u00eb<\/strong><\/p>\n \u2013 N\u00eb ekspozimet aktuale profesionale dhe ushqimore, autoritetet e ndryshme p\u00ebrgjegj\u00ebse p\u00ebr vler\u00ebsimin e rrezikut q\u00eb lidhen me p\u00ebrdorimin e glifosatit e konsiderojn\u00eb t\u00eb pamundur t\u00eb paraqesin nj\u00eb rrezik kancerogjen ndaj njer\u00ebzve<\/p>\n \u2013 Fakti q\u00eb nj\u00eb organiz\u00ebm \u00ebsht\u00eb i modifikuar gjenetikisht (OMGJ) nuk p\u00ebrb\u00ebn n\u00eb vetvete nj\u00eb rrezik sh\u00ebndet\u00ebsor<\/p>\n Ndryshimi i klim\u00ebs<\/strong><\/p>\n \u2013 Ndryshimi i klim\u00ebs \u00ebsht\u00eb i v\u00ebrtet\u00eb dhe me origjin\u00eb kryesisht nga dora e njeriut<\/p>\n \u2013 Energjia b\u00ebrthamore \u00ebsht\u00eb nj\u00eb teknologji me karbon t\u00eb ul\u00ebt dhe mund t\u00eb kontribuoj\u00eb n\u00eb luft\u00ebn kund\u00ebr ndryshimeve klimatike<\/p>\n K\u00ebto pika nuk jan\u00eb mendime t\u00eb thjeshta. K\u00ebto jan\u00eb konkluzionet e nxjerra nga literatura shkencore dhe mb\u00ebshtetur nga institucione t\u00eb besueshme shkencore, si OBSH, Akademia Evropiane e Shkencave, Akademia Komb\u00ebtare e Mjek\u00ebsis\u00eb, Akademia e Bujq\u00ebsis\u00eb ose Paneli Nd\u00ebrqeveritar p\u00ebr Ekspert\u00eb Klimatik\u00eb (IPCC ).<\/p>\n Natyrisht, shkenca nuk ka p\u00ebrgjigje p\u00ebr gjith\u00e7ka. Ka \u00e7\u00ebshtje q\u00eb nuk kan\u00eb \u00e7uar n\u00eb nj\u00eb konsensus t\u00eb qart\u00eb apo jan\u00eb ende pa p\u00ebrgjigje. Prandaj \u00ebsht\u00eb krejt\u00ebsisht e ligjshme q\u00eb mediat t\u00eb paraqesin dhe t\u00eb shpjegojn\u00eb debatin n\u00eb vazhdim. Por n\u00ebse ka nj\u00eb konsensus, gazetari duhet t\u00eb jet\u00eb n\u00eb gjendje ta identifikoj\u00eb at\u00eb, t\u00eb p\u00ebrpiqet ta kuptoj\u00eb dhe t\u00eb raportoj\u00eb mbi t\u00eb. Nuk \u00ebsht\u00eb e p\u00ebrshtatshme t\u2019i jap\u00ebsh aq shum\u00eb pesh\u00eb nj\u00eb fakti shkencor t\u00eb vendosur si\u00e7 duhet p\u00ebr mohimin e saj. Do t\u00eb ishte e paimagjinueshme, p\u00ebr shembull, n\u00ebse pas pes\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb minutave t\u00eb lajmeve n\u00eb Stacionin Nd\u00ebrkomb\u00ebtar t\u00eb Hap\u00ebsir\u00ebs, gjithashtu t\u2019u do kishim dh\u00ebn\u00eb pes\u00ebmb\u00ebdhjet\u00eb minuta edhe ndjek\u00ebsve t\u00eb Tok\u00ebs s\u00eb shesht\u00eb (nj\u00eb teori e p\u00ebrhapur gjer\u00ebsisht n\u00eb internet, mb\u00ebshtet\u00ebsit t\u00eb t\u00eb cil\u00ebs mendojn\u00eb se Toka \u00ebsht\u00eb e shesht\u00eb).<\/p>\n P\u00ebrfundimisht, ne duam t\u00eb theksojm\u00eb dallimin midis shkall\u00ebve kohore shkencore dhe medias. Interpretimi entuziast apo i ekzagjeruar i rezultateve paraprake dhe progresi i vog\u00ebl, i kund\u00ebrshtuar ose i paqart\u00eb, e err\u00ebson mesazhin drejtuar publikut. N\u00ebse \u00ebsht\u00eb e ligjshme q\u00eb t\u00eb p\u00ebrpiqemi t\u00eb informojm\u00eb sa m\u00eb shpejt q\u00eb \u00ebsht\u00eb e mundur, ky reaktivitet mund t\u00eb jet\u00eb kund\u00ebrproduktiv, sidomos pa \u00e7el\u00ebsat p\u00ebr t\u00eb kuptuar lajmet shkencore.<\/p>\n \u00cbsht\u00eb urgjente t\u00eb shqyrtohet vendi q\u00eb informacioni shkencor ka n\u00eb media dhe n\u00eb debatin publik, p\u00ebr t\u00eb shmangur zgjerimin e hendekut midis shkenc\u00ebtar\u00ebve dhe gazetar\u00ebve. Le t\u00eb mendojm\u00eb se si t\u2019i japim shkenc\u00ebs vendin q\u00eb meriton. P\u00ebr nj\u00eb debat t\u00eb qet\u00eb dhe racional publik, p\u00ebr t\u00eb mir\u00ebn e jet\u00ebs son\u00eb politike, p\u00ebr bashk\u00ebqytetar\u00ebt tan\u00eb.<\/p>\n \u201cShkenca nuk ka atdhe\u201d, thot\u00eb Louis Pasteur. E gjejm\u00eb me vend t\u00eb shtojm\u00eb se nuk duhet t\u00eb ket\u00eb as paragjykime ideologjike.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u201cShkenca nuk mund t\u00eb jet\u00eb e anshme\u201d. Kjo \u00ebsht\u00eb ajo \u00e7ka theksohet n\u00eb nj\u00eb apel t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt q\u00eb 250 shkenc\u00ebtar\u00eb dhe k\u00ebshilltar\u00eb shkencor\u00eb u kan\u00eb drejtuar gazetar\u00ebve. \u201cNjohurit\u00eb tona nuk mund t\u00eb jen\u00eb nj\u00eb supermarket, n\u00eb t\u00eb cilin ne mund t\u00eb zgjedhim vet\u00ebm at\u00eb q\u00eb na p\u00ebrshtatet dhe t\u00eb l\u00ebm\u00eb n\u00eb raft \u00e7far\u00eb \u00ebsht\u00eb n\u00eb […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":14384,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"footnotes":""},"categories":[6,21],"tags":[],"yoast_head":"\n